Գույների և Իդեալների Ճանապարհ

Հունիսի 30, 1922, Ստամբուլում Օսմանյան կայսրություն ծնվել է Ժակ Իխմալյանը, հայ նկարիչ, լրագրող, ԽՍՀՄ նկարիչների միության անդամ (1974), արվեստի բազմաշնորհ գործիչ, ով իր կյանքը նվիրեց գեղանկարչությանն ու հասարակական գործունեությանը:

Նրա աշխատանքները՝ լի արևելյան գույներով և մարդկային ջերմությամբ, ցուցադրվել են բազմաթիվ անհատական ցուցահանդեսներում, իսկ նրա նկարազարդումները զարդարել են գրականության գլուխգործոցներ:

Ժակ Իխմալյանը ծնվել է Ստամբուլում, որտեղ անցկացրել է իր մանկությունն ու պատանեկությունը: Նա կրթություն է ստացել տեղի միջնակարգ դպրոցում, այնուհետև՝ ֆրանսիական կաթոլիկ լիցեյում: 1936 թվականին նա սկսել է նկարչություն սովորել հայտնի թուրք նկարիչ Աբիդին Դինոյի մոտ, ինչը դարձավ նրա արվեստի ճանապարհի սկիզբը: 1942 թվականին ընդունվել է Ստամբուլի գեղարվեստի ակադեմիա, որտեղ ընդամենը երկու տարում ավարտել է չորսամյա ծրագիրը՝ ցուցաբերելով բացառիկ տաղանդ:

Իր երիտասարդ տարիներին Իխմալյանը ներգրավվել է հեղափոխական գործունեության մեջ՝ դառնալով Թուրքիայի կոմունիստական կուսակցության անդամ: Քաղաքական հայացքների համար նա 1944 թվականին բանտարկվել և արտաքսվել է: 1949 թվականին նա տեղափոխվել է Սիրիա, ապա Լիբանան, որտեղ Բեյրութում մասնակցել է օդանավակայանի դահլիճի որմնանկարի ստեղծմանը՝ ֆրանսիացի նկարիչ Սիմոն Բալտոկսոյի հետ: 1956 թվականին ընտանիքով տեղափոխվել է Լեհաստան, աշխատել մուլտֆիլմերի ստուդիայում, իսկ 1959 թվականին բնակություն է հաստատել Պեկինում՝ զբաղվելով լրագրությամբ: 1961 թվականին նա տեղափոխվել է Մոսկվա, որտեղ աշխատել է ռադիոյում և դասավանդել թուրքերեն՝ արևելյան լեզուների ինստիտուտում:

Իխմալյանի նկարները, որոնք հիմնականում պատկերում էին արևելյան բնապատկերներ և մարդկանց, արտացոլում էին Թուրքիայի, Սիրիայի և Լիբանանի գեղեցկությունը: Նա նաև զբաղվել է կահույքի գեղանկարչությամբ և մանկական սենյակների ձևավորմամբ: Նրա ամենանշանակալի աշխատանքներից է Միխայիլ Բուլգակովի «Վարպետը և Մարգարիտան» վեպի նկարազարդումը, ինչպես նաև Նիկոլայ Գոգոլի, Վիկտոր Հյուգոյի և Պետեֆիի դիմանկարները: Նրա ցուցահանդեսները՝ անցկացված Մոսկվայում, Վիլնյուսում և Տարտուում, գրավել են արվեստի սիրահարների սրտերը:

Ժակ Իխմալյանի կյանքը խճանկար էր՝ գույների, գաղափարների և պայքարի միաձուլում: Նրա ստեղծագործությունները մնում են ոգեշնչման աղբյուր, իսկ նրա անունը՝ հայ արվեստի պատմության անբաժան մաս:

—

Художника и Идеалиста
30 июня 1922, Стамбул, Османская империя родился Жак Ихмальян, армянский художник, журналист, член Союза художников СССР (1974), талантливый деятель искусства, посвятивший свою жизнь живописи и общественной деятельности. Его работы, наполненные восточными красками и человеческим теплом, выставлялись на многочисленных персональных выставках, а его иллюстрации украшали шедевры мировой литературы.

Жак Ихмальян родился в Стамбуле, где провел детство и юность. Он получил образование в местной средней школе, а затем в частном французском католическом лицее. В 1936 году он начал изучать живопись у известного турецкого художника Абидина Дино, что стало началом его творческого пути. В 1942 году он поступил в Академию изящных искусств Стамбула, завершив четырехлетний курс всего за два года, продемонстрировав исключительный талант.

В молодости Ихмальян активно участвовал в революционной деятельности, став членом Коммунистической партии Турции. Из-за своих политических взглядов в 1944 году он был арестован и сослан. В 1949 году он эмигрировал в Сирию, затем жил в Ливане, где в Бейруте участвовал в создании фрески в зале аэропорта на тему «Дружба народов» вместе с французским художником Симоном Балтоксом. В 1956 году с семьей переехал в Польшу, работал в студии мультфильмов, а в 1959 году обосновался в Пекине, занимаясь журналистикой. В 1961 году он переехал в Москву, где работал редактором-стилистом на радио и преподавал турецкий язык в Институте восточных языков.

Картины Ихмальяна, в основном изображавшие восточные пейзажи и людей, отражали красоту Турции, Сирии и Ливана. Он также занимался декоративной росписью мебели и оформлением детских комнат. Среди его значимых работ — иллюстрации к роману Михаила Булгакова «Мастер и Маргарита», а также портреты Николая Гоголя, Виктора Гюго и Петёфи. Его выставки в Москве, Вильнюсе и Тарту привлекали внимание ценителей искусства.

Жизнь Жака Ихмальяна была мозаикой из красок, идей и борьбы. Его творчество продолжает вдохновлять, а имя остается неотъемлемой частью истории армянского искусства.

—

The Path of an Artist and Idealist
June 30, 1922, Istanbul, Ottoman Empire was born  Jacques Ihmaliyan, Armenian painter, journalist, member of the USSR Artists’ Union (1974), a versatile artist who dedicated his life to painting and social activism. His works, filled with Eastern vibrancy and human warmth, were showcased in numerous solo exhibitions, and his illustrations adorned literary masterpieces.

Born in Istanbul, Jacques Ihmaliyan spent his early years there, receiving his education at a local secondary school and later at a private French Catholic lyceum. In 1936, he began studying painting under the renowned Turkish artist Abidin Dino, marking the start of his artistic journey. In 1942, he enrolled in the Istanbul Academy of Fine Arts, completing a four-year program in just two years, showcasing extraordinary talent.

In his youth, Ihmaliyan engaged in revolutionary activities, joining the Communist Party of Turkey. Due to his political beliefs, he was imprisoned and exiled in 1944. In 1949, he immigrated to Syria, later living in Lebanon, where he contributed to a mural in Beirut’s airport hall on the theme of “Friendship of Peoples” alongside French artist Simon Baltokso. In 1956, he moved with his family to Poland, working in an animation studio, and in 1959, he settled in Beijing, pursuing journalism. In 1961, he relocated to Moscow, where he worked as a radio editor-stylist and taught Turkish at the Institute of Oriental Languages.

Ihmaliyan’s paintings, primarily depicting Eastern landscapes and people, captured the beauty of Turkey, Syria, and Lebanon. He also engaged in decorative furniture painting and designing children’s rooms. Among his notable works are illustrations for Mikhail Bulgakov’s *The Master and Margarita* and portraits of Nikolai Gogol, Victor Hugo, and Petőfi. His exhibitions in Moscow, Vilnius, and Tartu captivated art enthusiasts.

Jacques Ihmaliyan’s life was a tapestry of colors, ideals, and struggle. His creations continue to inspire, and his name remains an integral part of Armenian art history.