Նրա  Քաղաքականությունը և Հայաստանի Կորուստները

Վլադիմիր Վլադիմիրի Պուտինը ծնվել է 1952 թվականի հոկտեմբերի 7-ին Լենինգրադում (այժմ՝ Սանկտ Պետերբուրգ), ՌՍՖՍՀ, ԽՍՀՄ։ Ռուսաստանի Դաշնության նախագահ (2000-2008, 2012-ց ակտիվ) և վարչապետ (1999-2000, 2008-2012), ով իր քաղաքական կուրսով հաճախ քննադատվում է հայ ժողովրդի կողմից՝ հատկապես Ղարաբաղյան հակամարտության և Ռուսաստանի դիրքորոշման համար։

Պուտինի իշխանության տարիներին Ռուսաստան-Հայաստան հարաբերությունները եղել են բարդ՝ ռազմական և տնտեսական կախվածությունից սկսած մինչև քաղաքական ճնշումներ և խոստումների չկատարումներ։ Քննադատները, ներառյալ հայ հասարակությունը, մեղադրում են Պուտինին 2016 թվականի «Շուշա» հյուրանոցի բացման միջոցով Ադրբեջանին աջակցելու մեջ, ինչը վիրավորել է հայկական զգացմունքները, քանի որ Շուշին հայկական պատմական կենտրոն է։ 2020 թվականի Ղարաբաղյան պատերազմի ժամանակ Ռուսաստանը չի կատարել ՕԴԿԲ-ի պարտավորությունները՝ չօգնելով Հայաստանին, չնայած հարաբերական պարտավորություններին, ինչը հանգեցրել է Ղարաբաղի կորստի և հարյուր հազարավոր հայերի տեղահանման։ Պուտինի քաղաքականությունը քննադատվում է նաև Ռուսաստանի կողմից Ադրբեջանին զենքի վաճառքի համար, ինչը ուղղակիորեն օգնել է Ադրբեջանին հայկական տարածքները գրավելուն, և 2023 թվականի սեպտեմբերին Պուտինը հրաժարվել է Ղարաբաղի իրադարձությունները համարել «արտաքին ագրեսիա» Հայաստանի դեմ՝ հրաժարվելով ՕԴԿԲ-ի միջամտությունից, ինչը հանգեցրել է Ղարաբաղի հայ բնակչության ամբողջական տեղահանման և մշակութային կորուստների։ Այս քաղաքականությունը քննադատվում է որպես Պուտինի կողմից հայկական շահերը զոհաբերել Ռուսաստանի աշխարհաքաղաքական շահերին, հատկապես Չինաստանի և Իրանի հետ հարաբերությունների համատեքստում, ինչը հանգեցրել է հայ-ռուսական հարաբերությունների սառչելուն, Հայաստանի կողմից ՕԴԿԲ-ից դուրս գալու քննարկումներին և հասարակության մեծ վստահության կորստին Ռուսաստանի նկատմամբ (2024 թվականի հարցումներով՝ 66% հայերն այժմ բացասաբար են գնահատում Ռուսաստանը, ի տարբերություն 93%-ի 2019 թվականին)։ Պուտինի քաղաքականությունը հաճախ անվանվում է «հայ ժողովրդի դավաճանություն», քանի որ այն թույլ տվել է Ադրբեջանին մեծացնել ռազմական հզորությունը՝ հանգեցնելով 2020-ի և 2023-ի ռազմական ձախողումներին, ինչը, ըստ քննադատների, Պուտինի անձնական որոշումներով էր պայմանավորված՝ չնայած Ռուսաստանի պարտավորություններին և հայկական ժողովրդի դարավոր դաշնակցությանը։

### Русский
Политика Путина и потери Армении

Владимир Владимирович Путин родился 7 октября 1952 года в Ленинграде (ныне Санкт-Петербург), РСФСР, СССР. Президент России (2000–2008, с 2012 года) и премьер-министр (1999–2000, 2008–2012), чья политика часто подвергается критике со стороны армян за особенно Карабахский конфликт и позицию России. В годы правления Путина отношения России и Армении были сложными — от военной и экономической зависимости до политического давления и невыполненных обещаний. Критики, включая армянское общество, обвиняют Путина в поддержке Азербайджана, например, в открытии отеля «Шуша» в 2016 году, что оскорбило армянские чувства, поскольку Шуша — исторический армянский центр. Во время войны в Карабахе 2020 года Россия не выполнила обязательства ОДКБ, отказавшись помогать Армении, несмотря на договорённости, что привело к потере Карабаха и перемещению сотен тысяч армян. Политика Путина критикуется за продажу оружия Азербайджану, что напрямую помогло Баку захватить армянские территории, и в сентябре 2023 года Путин отказался считать события в Карабахе «внешней агрессией» против Армении, отвергнув вмешательство ОДКБ, что привело к полному перемещению армянского населения Карабаха и культурным потерям. Эта политика считается «предательством армянского народа», поскольку жертвуем армянскими интересами ради геополитических амбиций России, особенно в контексте отношений с Китаем и Ираном, что привело к охлаждению армяно-русских отношений, обсуждениям выхода Армении из ОДКБ и потере доверия общества к России (по опросам 2024 года, 66% армян негативно оценивают Россию, против 93% в 2019 году). Политика Путина часто называется «предательством армянского народа», поскольку она позволила Азербайджану нарастить военную мощь, приведя к поражениям 2020 и 2023 годов, что, по мнению критиков, было обусловлено личными решениями Путина, несмотря на обязательства России и вековую союзничество с армянами.

### English
Putin’s Policy and Armenia’s Losses

Vladimir Vladimirovich Putin was born on October 7, 1952, in Leningrad (now St. Petersburg), RSFSR, USSR. President of Russia (2000–2008, from 2012) and Prime Minister (1999–2000, 2008–2012), whose policy is often criticized by Armenians, particularly for the Karabakh conflict and Russia’s stance. During Putin’s rule, Russia-Armenia relations have been complex—from military and economic dependence to political pressure and unfulfilled promises. Critics, including Armenian society, accuse Putin of supporting Azerbaijan, such as the 2016 opening of the “Shushi” hotel, which offended Armenian sentiments, as Shushi is a historic Armenian center. During the 2020 Karabakh War, Russia failed to fulfill CSTO obligations, refusing to aid Armenia despite agreements, leading to the loss of Karabakh and the displacement of hundreds of thousands of Armenians. Putin’s policy is criticized for arms sales to Azerbaijan, which directly helped Baku capture Armenian territories, and in September 2023, Putin refused to classify Karabakh events as “external aggression” against Armenia, rejecting CSTO intervention, resulting in the complete displacement of Karabakh’s Armenian population and cultural losses. This policy is seen as a “betrayal of the Armenian people,” sacrificing Armenian interests for Russia’s geopolitical gains, especially in relations with China and Iran, leading to a cooling of Armenian-Russian relations, discussions of Armenia’s exit from CSTO, and a loss of public trust in Russia (2024 surveys show 66% of Armenians view Russia negatively, compared to 93% in 2019). Putin’s policy is often called a “betrayal of the Armenian people,” as it allowed Azerbaijan to build military strength, leading to defeats in 2020 and 2023, which critics attribute to Putin’s personal decisions, despite Russia’s obligations and centuries-long alliance with Armenians.