1270 թվականի հոկտեմբերի 28 – Մահացել է Հեթում Առաջինը, Կիլիկիայի հայոց արքա 1226-1270 թվականներին, Հեթումյան թագավորական դինաստիայի հիմնադիրը։ 

Նոր տոհմը կազմավորվել է Հեթումի և Զաբել Ռուբինյանների (Ռուբինյան տոհմից վերջին թագավորի դուստր) ամուսնության արդյունքում՝ նրանք ունեցել են ինը երեխա։
Հեթումի օրոք միապետական իշխանությունն ավելի կենտրոնացավ, ներքին պառակտումները հաղթահարվեցին։   Հզորացնելով ռազմական ուժերը և ամրացնելով պետության սահմանները՝ Խեթումը վարում էր խաղաղ արտաքին քաղաքականություն, որի ներքո ծաղկում էր տնտեսական և մշակութային կյանքը։   Թաթար-մոնղոլական արշավանքի վտանգը կանխելու համար Խեթումը 1253 թվականին մոնղոլ զորավար Բաչու Նոյի հետ կնքեց հաշտության և փոխօգնության պայմանագիր, իսկ 1264 թվականին Մոնղոլական մայրաքաղաք Կարակորումում անձամբ նոր պայմանագիր կնքեց Մանգու խանի հետ։   786-789 թվականներին Խեթումը մոնղոլների օգնությամբ զսպեց Հալեպի ամիրայության, Իկոնիայի և Եգիպտոսի սուլթանությունների ոտնձգությունները, ազատագրեց Հերակլեա, Մարաշ, Այնթափ քաղաքները և շրջակա տարածքները, միացրեց Կապադովկիայի հարավային շրջանները։ Կիլիկյան Հայաստանը և միաժամանակ Հյուսիսային Սիրիայի մեծ մասը՝ Հալեպ կենտրոնով, որը մի շարք այլ հաղթանակներով ամրապնդեց պետության միջազգային հեղինակությունը։
Սակայն Եգիպտոսի սուլթանությունը, օգտվելով Մոնղոլական կայսրության մասնատումից ու թուլացումից, 30 հազարանոց բանակով 1264 թվականին ներխուժեց Կիլիկիա, ավերեց ու թալանեց բազմաթիվ բնակավայրեր։   1268 թվականի հուլիսին Հեթումը հաշտություն կնքեց Եգիպտոսի սուլթանության հետ՝ մի քանի սահմանամերձ ամրոցներ և ամրություններ զիջելու գնով, գերությունից ազատեց որդուն՝ Լեւոնին, իսկ 1269 թվականին, գահը փոխանցելով նրան, մտավ վանք (Ակներ գյուղում) , որտեղ նա մահացել է։
Ինչպես գրում է այդ ժամանակների պատմաբանը. 
«…և ինքն էլ թողեց շքեղ կյանքը և մտավ դավանանք, և կոչվեց Մակար, և որոշ ժամանակ անց խաղաղությամբ մահացավ 801 թվականին»:
  Հեթումի անունով և պատկերով հատվել են ոսկե, արծաթե և պղնձե դրամաներ։

28 октября 1270 года- скончался Хетум Первый- армянский царь Киликии с 1226 по 1270 год , основатель царской династии Хетумянов. Новая династия образовалась в результате брака  Хетума и  Забел  Рубинян (дочери последнего царя из династии Рубинян)- у них  родились девять детей.
В период правления Хетума монархическая власть стала более централизована, внутренние разногласия были преодолены.  Укрепив военные силы и укрепив границы государства, Хетум проводил миролюбивую внешнюю политику, при которой процветала экономическая и культурная жизнь.  Чтобы предотвратить угрозу татаро-монгольского нашествия, Хетум подписал в 1253 году договор о мире и взаимопомощи с монгольским генералом Бачу Ноем, а в 1264 году в монгольской столице Каракоруме лично подписал новый договор с Мангу-ханом.  В 786-789 годах Хетум с помощью монголов обуздал посягательства эмирата Алеппо, Иконии и египетских султанатов, освободил города Гераклею, Мараш, Айнтап и окружающие их земли, присоединил к Киликийской Армении  южные районы Каппадокии, а вместе с тем и большую часть Северной Сирии, с центром Алеппо, с рядом других  побед укрепившим  международный авторитет государства.
Однако Египетский султанат, воспользовавшись раздроблением и ослаблением Монгольской империи, в 1264 г. вторгся в Киликию с 30-тысячной армией, разрушил и разграбил многие поселения.  В июле 1268 года Хетум заключил мир с Египетским султанатом ценой уступки нескольких пограничных фортов и укреплений, освободил из плена своего сына Левона, а в 1269 году, передав ему престол, поступил в монастырь (в селе Акнер), где он умер.
Как пишет историк тех времен: 
«…а сам он отказался от роскошной жизни и вошел в религию, и был назван Макаром, и через немного времени мирно скончался в 801 году».
С именем и изображением Хетума чеканились золотые, серебряные и медные драмы.

October 28, 1270 – Hethum I died – the Armenian king of Cilicia from 1226 to 1270, the founder of the royal dynasty of the Hethumids. The new dynasty was formed as a result of the marriage of Hethum and Zabel Rubinyan (daughter of the last king of the Rubinyan dynasty) – they had nine children. During the reign of Hethum, the monarchical power became more centralized, internal disagreements were overcome. Having strengthened the military forces and fortified the borders of the state, Hethum pursued a peaceful foreign policy, in which economic and cultural life flourished. To prevent the threat of the Tatar-Mongol invasion, Hethum signed a treaty of peace and mutual assistance with the Mongol general Bachu Noy in 1253, and in 1264 in the Mongol capital of Karakorum he personally signed a new treaty with Mangu Khan.  In 786-789, Hethum, with the help of the Mongols, curbed the encroachments of the Emirate of Aleppo, Iconium and the Egyptian sultanates, liberated the cities of Heraclea, Marash, Ayntap and the surrounding lands, annexed the southern regions of Cappadocia to Cilician Armenia, and along with it, most of Northern Syria, with the center of Aleppo, with a number of other victories that strengthened the international authority of the state. However, the Egyptian Sultanate, taking advantage of the fragmentation and weakening of the Mongol Empire, invaded Cilicia in 1264 with a 30,000-strong army, destroyed and plundered many settlements.  In July 1268, Hethum made peace with the Egyptian Sultanate at the cost of ceding several border forts and strongholds, freed his son Levon from captivity, and in 1269, having transferred the throne to him, entered a monastery (in the village of Akner), where he died.
As a historian of those times writes:
“… and he himself renounced the luxurious life and entered religion, and was named Makar, and after a short time he died peacefully in 801.”
Gold, silver and copper drams were minted with the name and image of Hethum.

1173 թվականի օգոստոսի 13-ին Ռոմկլայում (Կիլիկիայի Հայոց թագավորություն) վախճանվել է սուրբ Ներսես Շնորհալին (Ներսես Կլադեցի, Ներսես Երգիչ)

Հայ եկեղեցական առաջնորդ, աստվածաբան, բանաստեղծ, երաժշտագետ, երգահան, պատմաբան, Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս 1166 թվականից։  

13 августа 1173 года в Ромкла (Армянское Киликийское царство)- скончался Святой Нерсес Шноорали (Нерсес Кладеци, Нерсес Певец)- армянский церковный деятель, богослов, поэт, музыковед, песенник, историк, с 1166 католикос всех армян.  За разностороннюю одаренность современники его называли Шнорали.

On August 13, 1173, Saint Nerses Shnoorali (Nerses Kladetsi, Nerses the Singer), an Armenian church figure, theologian, poet, musicologist, songwriter, historian, and Catholicos of All Armenians from 1166, passed away in Romkla (Armenian Kingdom of Cilicia). For his versatile talent, his contemporaries called him Shnorhali.

1320 թվականի հուլիսի 20-ին Կիլիկիայի հայկական թագավորության Դրազարկի վանքում վախճանվել է Օշին Առաջին Հեթումյանը՝

1308 թվականից Կիլիկիայի թագավորը և լատինամետ կաթողիկոս Կոստանդին Կեսարացին որոշել են միանալ Ադանայի միաբանությանը։   Սակայն այս որոշումը չիրականացվեց բնակչության դիմադրության պատճառով։   Օշին Ա.-ի արևմտամետ պահվածքը սրեց երկպառակությունները երկրում և թուլացրեց կենտրոնական իշխանությունը։   1318 թվականին Եգիպտոսի սուլթանության զորքերը ներխուժեցին Կիլիկիա։   Հայկական զորքերը զգալի կորուստների գնով դուրս են մղել հակառակորդին։

20 июля 1320 года в монастыре  Дразарки, Армянское Киликийское царство- скончался Ошин Первый Хетумян-  Король  Киликии с 1308 г. Ошин  и пролатинский католикос Константин Кесаратси приняли решение присоединиться к католической церкви в конгрегации Аданы.  Однако это решение не было реализовано из-за сопротивления населения.  Прозападное поведение Ошина А. усугубило разногласия в стране и ослабило центральное правительство.  В 1318 году войска султаната Египта вторглись в Киликию.  Армянские войска ценой значительных потерь вытеснили врага.

On July 20, 1320, in the monastery of Drazarki, Armenian Kingdom of Cilicia, Oshin the First Hetumian, King of Cilicia since 1308, died. Oshin and the pro-Latin Catholicos Constantine Kesaratsi decided to join the Catholic Church in the Adana congregation.   However, this decision was not implemented due to the resistance of the population.   Oshin A.’s pro-Western behavior aggravated divisions in the country and weakened the central government.   In 1318, the troops of the Sultanate of Egypt invaded Cilicia.   Armenian troops drove out the enemy at the cost of significant losses.

1952 թվականի հունիսի 21-ին վախճանվել է Գարեգին Ա Մեծն Տանն Կիլիկիո կաթողիկոսը, ականավոր հայ գիտնական, արվեստաբան, Լայպցիգի համալսարանի փիլիսոփայության դոկտոր։

21 июня 1952 года умер Гарегин I — Католикос Великого Дома Киликийского, видный арменовед, искусствовед, доктор философии Лейпцигского университета.

On June 21, 1952, Karekin I, Catholicos of the Great House of Cilicia, a prominent Armenian scholar, art critic, and Doctor of Philosophy at the University of Leipzig, died.