Հայ Երգչախմբային Երաժշտության Դասական 

Գրիգոր Հովհաննեսի Սյունին (Միրզայան) մահացել է 1939 թվականի դեկտեմբերի 18-ին Ֆիլադելֆիայում՝ կյանքի 63-րդ տարում, թողնելով հետևում հայ ժողովրդական երաժշտության անգերազանցելի ժառանգություն՝ որպես կոմպոզիտոր, խմբավար, ժողովրդական երգերի հավաքող և ներդաշնակող, Կոմիտասի և Կարա-Մուրզայի ազդեցության տակ ստեղծած բազմաձայն խմբերգային մշակումների հեղինակ՝

«Սարերի հովին մեռնիմ», «Սարերը հովելա», «Ալագյազ», «Նեննի» օրորոցային և այլն, որոնք դարձել են հայ երգչախմբային երաժշտության դասականներ։ Ծնվել է 1876 թվականի սեպտեմբերի 10-ին Գետաբեկում՝ աշուղ Դադասի թոռն ու ժողովրդական բանաստեղծ-երգիչ հոր որդին։
Երկու տարեկանից ապրել Շուշիում, 1891 թվականին ընդունվել Էջմիածնի Գևորգյան ճեմարան, 1895 թվականին Շուշիում կազմակերպել երգչախումբ և համերգ տվել։ 1904 թվականին ավարտել Պետերբուրգի կոնսերվատորիան՝ աշակերտելով Ռիմսկի-Կորսակովին, Լյադովին, Գլազունովին, ղեկավարել տեղի հայկական եկեղեցու երգչախումբը։ 1905–1907 թվականներին դասավանդել Թիֆլիսի Ներսիսյան դպրոցում, բեմադրել «Արեգնազան» օպերետը, գրել «Ասլի և Քարամ» երգախառն դրաման։ 1908 թվականից շրջագայել հայաբնակ վայրերում՝ հավաքել ժողովրդական եղանակներ, թեթևակի ներդաշնակել և կատարել խմբերգերով՝ նպաստելով բազմաձայն երգեցողության տարածմանը։ 1923 թվականից ԱՄՆ-ում շարունակել գործունեությունը՝ հրատարակել «Հայ երգ-փունջ» շարքը, աջակցել սովետահայ մասսայական երգերին։
Գրիգոր Սյունին մնաց Գետաբեկից Ֆիլադելֆիա տանող ժողովրդական երգի կամուրջը՝ իր մշակումներով, խմբերգերով և անսահման նվիրումով ոգեշնչելով սերունդներին հայ երաժշտության խորքերով և բազմաձայնության գեղեցկությամբ։

### Русский
Классик армянской хоровой музыки 

Григор Ованесович Сюни (Мирзаян) скончался 18 декабря 1939 года в Филадельфии на 64-м году жизни, оставив неоценимое наследие армянской народной музыки как композитор, хоровой дирижёр, собиратель и гармонизатор народных песен, автор многоголосных обработок «Сарэри hovin mernim», «Сарэрэ hovela», «Алагяз», колыбельной «Ненни» и других, ставших классикой армянской хоровой музыки. Родился 10 сентября 1876 года в Гетабеке — внук ашуга Дадаси и сын народного поэта-певца.

С двух лет жил в Шуши, в 1891 поступил в Геворгянскую семинарию Эчмиадзина, под влиянием Кара-Мурзы и Комитаса занимался сбором и гармонизацией народных песен. В 1895 организовал хор в Шуши и дал концерт. В 1904 окончил Петербургскую консерваторию у Римского-Корсакова, Лядова, Глазунова, руководил хором местной армянской церкви. В 1905–1907 преподавал в Тифлисской Нерсисянской школе, поставил оперетту «Арегназан», написал музыкальную драму «Асли и Карам». С 1908 гастролировал по армянским городам, собирал мелодии, слегка гармонизировал и исполнял хорами, способствуя распространению многоголосия. С 1923 в США продолжал деятельность, издал серию «Армянский песенный букет».

Григор Сюни остался мостом народной песни от Гетабека до Филадельфии — своими обработками, хорами и безграничной преданностью, вдохновляя поколения глубинами армянской музыки и красотой многоголосия.



### English
Classic of Armenian Choral Music

Grigor Hovhannesi Syuni (Mirzayan) passed away on December 18, 1939, in Philadelphia at the age of 63, leaving an invaluable legacy of Armenian folk music as composer, choral conductor, collector and harmonizer of folk songs, author of polyphonic arrangements «Sareri hovin mernim», «Sarere hovela», «Alagyaz», lullaby «Nenni» and others, which became classics of Armenian choral music. Born on September 10, 1876, in Getabek — grandson of ashug Dadasi and son of a folk poet-singer.

From age two lived in Shushi, in 1891 entered Gevorgyan Seminary in Ejmiatsin, under the influence of Kara-Murza and Komitas engaged in collecting and harmonizing folk songs. In 1895 organized a choir in Shushi and gave a concert. In 1904 graduated from Petersburg Conservatory under Rimsky-Korsakov, Lyadov, Glazunov, led the local Armenian church choir. In 1905–1907 taught at Tiflis Nersisyan School, staged operetta «Aregnazan», wrote musical drama «Asli and Karam». From 1908 toured Armenian settlements, collecting melodies, lightly harmonizing and performing with choirs, contributing to the spread of polyphony. From 1923 in the USA continued activity, published «Armenian Song Bouquet» series.

Grigor Syuni remained the bridge of folk song from Getabek to Philadelphia — with his arrangements, choirs, and boundless dedication, inspiring generations with the depths of Armenian music and the beauty of polyphony.