Մասնակցել  Հայաստանի կենտրոնական պատմամշակութային թանգարանի ստեղծման աշխատանքներին,

1951 թ-ի օգոստոսի 12- ին Երևանում- մահացել է Երվանդ Հովակիմի Շահազիզը (Շահազիզյան) գրականագետ, պատմաբան, ազգագրագետ, մանկավարժ։

1918-1919 թթ. խմբագրել է (Ռ․ Բերբերյանի հետ) Նոր Նախիջևանի և Դոնի Ռոստովի հայերի «Հայ համայնք» շաբաթաթերթը։ 1922 թ. հրավիրվել է Երևան, մասնակցել Խորհրդային Հայաստանի կենտրոնական պատմամշակութային թանգարանի ստեղծման աշխատանքներին, նորաստեղծ թանգարանը համալրել Նոր Նախիջևանից բերած արխիվային հարուստ նյութով, թանգարանում աշխատել որպես պատմագրական բաժնի վարիչ։Պատմական գործերից արժեքավոր են հայ մեծ հեղափոխական-դեմոկրատ Միքայել Նալբանդյանի կյանքին ու գործունեությանը նվիրված «Միքայել Ղազարյան Նալբանդյանց» (1897), Նոր Նախիջևանի հայկական գաղթավայրի պատմությանը, ազգային սովորություններին և ավանդույթներին վերաբերող «Նոր-Նախիջևանը և նոր-նախիջեվանցիք» (1903)։Պատմահնագիտական բնույթ ունի «Հին Երևանը» (1931) աշխատությունը։ Բանասիրական ուսումնասիրությունները վերաբերում են Խաչատուր Աբովյանին («Դիվան Խաչատուր Աբովյանի», 1940-1948), Միքայել Նալբանդյանին («Դիվան Միքայել Նալբանդյանի», 1932), Ռաֆայել Պատկանյանին, Սմբատ Շահազիզին, Գաբրիել Սունդուկյանին (հրատարակել է նրանց գրական գործունեությանն առնչվող բազմաթիվ փաստաթղթեր, ճշգրտել և վերլուծել դրանք)։ Անտիպ է Շահազիզի «Չերքեզիա կամ Չերքեզիստան և չերքեզահայք» աշխատությունը

12 августа 1951 года в Ереване скончался Ерванд Овакимович Шахазиз (Шахазизян), литературный критик, историк, этнограф, педагог.  1918-1919 гг.  редактировал (совместно с Р. Берберяном) еженедельную газету армян Нор-Нахичевани и Дони Ростова “Ай-община”.  В 1922 году  был приглашен в Ереван, для участия в создании Центрального историко-культурного музея Советской Армении, для оснащения вновь созданного музея богатым архивным материалом, привезенным из Новой Нахичевани, для работы в музее в качестве заведующего историографическим отделом Среди  Ценны исторические труды «Микаэл Казарян Налбандян», посвященные жизни и деятельности великого армянского революционера-демократа Микаэла Налбандяна (1897 г.), «Новый Нахичевань и Новый Нахичевань» (1903 г.), касающиеся истории, национальных обычаев и традиций. Армянского поселения Новый Нахичевань Работа «Старый Ереван» (1931 г.) имеет историко-археологический характер.  Философские исследования относятся к Хачатуру Абовяну («Диван Хачатура Абовяна», 1940-1948), Микаэлу Налбандяну («Диван Микаэла Налбандяна», 1932), Рафаэлу Патканяну, Смбату Шахазизу, Габриэлю Сундукяну (опубликовали множество документов, связанных с их литературной деятельностью, пересмотреть и проанализировать их).  Нетипична работа Шахазиза «Черкесия или черкесы и черкесы-армяне».

On August 12, 1951, Yervand Hovakimi Shahaziz (Shahazizyan), literary critic, historian, ethnographer, pedagogue, died in Yerevan.  1918-1919  edited (with R. Berberyan) “Hay community” weekly newspaper of Armenians of Nor Nakhichevan and Doni Rostov.  In 1922  was invited to Yerevan, to participate in the creation of the Central Historical and Cultural Museum of Soviet Armenia, to equip the newly created museum with rich archival material brought from New Nakhichevan, to work in the museum as the head of the historiographical department. Among the historical works, “Mikael Ghazaryan of Nalbandian” dedicated to the life and activities of the great Armenian revolutionary-democrat Mikael Nalbandyan is valuable.  (1897), “New Nakhichevan and New Nakhichevan” (1903) concerning the history, national customs and traditions of the Armenian settlement of New Nakhichevan. The work “Old Yerevan” (1931) has a historical-archaeological nature.  Philosophical studies refer to Khachatur Abovyan (“Divan of Khachatur Abovyan”, 1940-1948), Mikael Nalbandian (“Divan of Mikael Nalbandyan”, 1932), Rafael Patkanyan, Smbat Shahaziz, Gabriel Sundukyan (published many documents related to their literary activities, revised and  analyze them).  Shahaziz’s work “Cherkessia or Circassian and Circassian-Armenian” is atypical.