համարվում է հայ բանահավաքների ու ազգագիրների ռահվիրան

1840 թ-ի նոյեմբերի 17-ին  Վանում ծնվել 1892 թ-ի  նոյեմբերի 17-ին Կոստանդնուպոլսում- մահացել է Գարեգին եպիսկոպոս Սրվանձտյանցը– հոգևորական, բանասեր-բանահավաք, ազգագրագետ, հասարակական գործիչ։

Նրա մեջ ինքնօրինակ ձևով դրսևորվել են 1850-1860-ական թվականների հայ ազգային լուսավորիչներին և 1870-1880-ական թվականների լուսավորական դեմոկրատներին բնորոշ աշխարհայացքային գծերը։ Նրա գործունեությունը իր ապրած ժամանակաշրջանի հայ հասարակական մտքի առաջավոր գործիչների արծարծած ժողովրդական-հայրենասիրական և ազգային-ազատագրական գաղափարների յուրովի արձագանքն է։։ Որպես նվիրակ ու քարոզիչ, 1860-1861 թթ. շրջագայել է հայոց զանազան գավառներում և իր ակնարկներում և թղթակցություններում ճշմարտացիորեն նկարագրել հարստահարիչներից հայ աշխատավորության կրած տառապանքները։ Դա գրավել է օսմանյան կառավարության ուշադրությունը և նա առնվել է գաղտնի հսկողության տակ։ Շրջագայության ընթացքում Սրվանձտյանը հավաքել և պարբերաբար հրապարակել է նաև ժողովրդական բառ ու բանի նմուշներ։ Նրա նախաձեռնությամբ դպրոցներ են բացվել հայկական տարբեր բնակավայրերում։ 1867 թ. Կարինում ձեռնադրվել է վարդապետ և ուղարկվել Վան, որպես քարոզիչ։ Եղել է հայաբնակ բազմաթիվ վայրերում, ծանոթացել հայ ժողովրդի կյանքին ու կենցաղին, միաժամանակ գրի առել ժողովրդական բանավոր ստեղծագործության լավագույն նմուշները, նկարագրել ազգային ծեսերը, սովորույթները, հավատալիքները։։ Մասնակցել «Սև խաչ» հայրենասիրական գաղտնի կազմակերպության աշխատանքներին։ 1881 թ. կառավարության հրամանով հեռացել է Վանից։ 1886 թ. Էջմիածնում օծվել է եպիսկոպոս, նշանակվել Տրապիզոնի, այնուհետ՝ Տարոնի վիճակավոր առաջնորդ, միաժամանակ՝ Մշո Սուրբ Կարապետ վանքի վանահայր։ Գարեգին Սրվանձտյանի քարոզչական-հայրենասիրական եռանդուն գործունեությունը հարուցել է սուլթանի դժգոհությունը։ Պատրիարքի հրամանով, որպես քաղաքականապես անբարեհույս անձ, Սրվանձտյանը պաշտոնազրկվել է և ուղարկվել Կոստանդնուպոլիս, որտեղ խիստ հսկողության պայմաններում աշխատել է Բերայի Սուրբ Երրորդության եկեղեցու քարոզիչ։ Նրա «Գրոց ու բրոց»-ը (1874) ավանդությունների ու զրույցների ժողովածու է, որի հավելվածում տպագրված է «Սասնա ծռեր» էպոսի իր հայտնաբերած ու գրառած առաջին պատումը՝ «Սասունցի Դաւիթ կամ Մհերի դուռ» վերնագրով։ Այս գրառումը հարազատությամբ և ամբողջականությամբ շուրջ 150 տպագիր ու անտիպ տարբերակների մեջ համարվում է լավագույններից մեկը։«Պատմութիւն վասն Դաւթի եւ Մովսէս Խորենացւոյ», «Թուղթ Դիոնիսիոսի» և «Թեշէ Պոլօ» բանավոր զրույցը։ «Մանանա»-ն (1876) բաղկացած է «Հայրենեաց վէպք եւ զրոյցք», «Երգք եւ նուագք հայրենեաց», «Հանելուկներ, առակներ, նորելուկներ» և այլ բաժիններից, ժողովածույում տրված է նաև Վանի թաղամասերի ու պատմական հուշարձանների նկարագիրը, ներառված են հեքիաթներ։ «Թորոս Աղբար»-ում (1879-1884 և ռուսական հրատարակություն 1887) շոշափված են երկրի արդյունաբերության, գյուղատնտեսության և հայերի արտագնացության ու գաղթականության հետ կապված հարցեր, իսկ «Համով-հոտով»-ում (1884) նկարագրված են Հայաստանի տեղավայրերը, պատմական հուշարձանները, կլիման, ներկայացված են Մովսես Խորենացին, Եղիշեն, Գրիգոր Նարեկացին և այլք։ Զետեղված են հեքիաթներ («Իմաստուն ջուլհակ», «Օձամանուկ եւ Արևահատ», «Դըժիկոն» և այլն), գեղջկական երգեր («Սիրտս նման էր…», «Լուսնակն անուշ», «Արտուտիկ», «Կոտ ու կէս կորեկ» և այլն)։

17 ноября 1840 года в Ване родился ,  17 ноября 1892 года в Константинополе- скончался  Карегин  Срвандзтянц, священнослужитель, епископ, филолог-коллекционер, этнограф, общественный деятель.  считается пионером армянских фольклористов и этнографов, в котором своеобразно проявились мировоззренческие черты, свойственные армянским национальным просветителям 1850-1860-х годов и просвещенным демократам 1870-1880-х годов.  Его деятельность является своеобразным откликом на народно-патриотические и национально-освободительные идеи, высказанные ведущими деятелями армянской общественной мысли того периода, когда он жил.  Будучи монахом и проповедником, 1860-1861 гг.  объехал различные провинции Армении и в своих обзорах и переписке правдиво описывал страдания армянских рабочих от угнетателей.  Это привлекло внимание правительства Османской империи, и за ним установили тайное наблюдение.  Во время гастролей Срвандзтян также собирал и регулярно публиковал образцы народных слов и вещей.  По его инициативе в различных армянских населенных пунктах были открыты школы.В 1867 году  Он был рукоположен в священники в Карине и направлен в Ван проповедником.  Он был во многих населенных армянами местах, знакомился с жизнью и бытом армянского народа, а вместе с тем записывал лучшие образцы народно-устного творчества, описывал национальные обряды, обычаи и верования.  Участвовать в деятельности тайной патриотической организации «Черный крест».  В 1881 году  он покинул Ван по приказу правительства.  В 1886 году  Он был рукоположен во епископа в Эчмиадзине, назначен игуменом Трапезунда, затем Тарона и одновременно настоятелем монастыря Святого Карапета в Мчо.  Ретивая агитационная и патриотическая деятельность Гарегина Срвандзтяна вызвала неудовольствие султана.  По приказу Патриарха, как политически безнадежный человек, Срвандзтян был уволен и отправлен в Константинополь, где под строгим надзором работал проповедником церкви Святой Троицы в Бере.  Его «Гроц у брот» (1874) представляет собой сборник преданий и бесед, в приложении к которому напечатан первый рассказ открытого им и записанного эпоса «Сасна Црер» под названием «Сасунци Давид или дверь Мгера». “.  Эта запись считается одной из лучших среди 150 печатных и нетипизированных версий благодаря своей полноте и полноте Устной беседы «Истории Давида и Мовсеса Хоренаци», «Бумаги Дионисия» и «Теше Поло».  «Манана» (1876 г.) состоит из «Родных повестей и поэм», «Родных песен и песен», «Загадок, басен, повестей» и других разделов, в сборнике также даны описания районов и исторических памятников Вана, сказки. включены.  В «Торосе Ахбаре» (1879-1884 гг. и русском издании 1887 г.) затрагиваются вопросы, связанные с промышленностью страны, сельским хозяйством и эмиграцией и эмиграцией армян, а в «Хамов-Хотове» (1884 г.) – местности, исторические памятники, климат. Армении, представлены Мовсес Хоренаци, Егише, Григор Нарекаци и другие.  Есть сказки («Мудрая ткачиха», «Змея и ловец солнца», «Джикон» и др.), народные песни («Мое сердце было как…», «Луснак ануш», «Артутик», «Пополам». просо» и др.).

Karekin Srvandztyants, a clergyman, bishop, philologist-collector, ethnographer and public figure, was born in Van on November 17, 1840 and died in Constantinople on November 17, 1892. He is considered a pioneer of Armenian folklorists and ethnographers, in whom the ideological features characteristic of the Armenian national educators of the 1850-1860s and the enlightened democrats of the 1870-1880s were uniquely manifested. His activities are a unique response to the national patriotic and national liberation ideas expressed by the leading figures of Armenian public thought of the period in which he lived. As a monk and preacher, in 1860-1861 he traveled to various provinces of Armenia and in his reviews and correspondence truthfully described the suffering of Armenian workers from the oppressors.  This attracted the attention of the Ottoman government, and he was placed under secret surveillance. During his tours, Srvandztyan also collected and regularly published samples of folk words and things. On his initiative, schools were opened in various Armenian settlements.In 1867, he was ordained a priest in Karin and sent to Van as a preacher. He visited many places populated by Armenians, became acquainted with the life and customs of the Armenian people, and at the same time recorded the best examples of folklore, described national rites, customs and beliefs. Participated in the activities of the secret patriotic organization “Black Cross”. In 1881, he left Van by order of the government. In 1886, he was ordained a bishop in Echmiadzin, appointed abbot of Trebizond, then Taron and at the same time abbot of the monastery of St. Karapet in Mcho. The zealous agitational and patriotic activities of Garegin Srvandztyan aroused the displeasure of the Sultan.  By order of the Patriarch, as a politically hopeless person, Srvandztyan was dismissed and sent to Constantinople, where he worked under strict supervision as a preacher at the Church of the Holy Trinity in Bere. His Grots u Brot (1874) is a collection of legends and conversations, in the appendix to which the first story of the epic Sasna Tsrer, discovered by him and recorded, was published under the title Sasuntsi David or the Door of Mher.  “. This record is considered one of the best among 150 printed and untyped versions due to its completeness and the completeness of the Oral conversation “The History of David and Movses Khorenatsi”, “Dionysius’ Paper” and “Teshe Polo”. “Manana” (1876) consists of “Native Stories and Poems”, “Native Songs and Songs”, “Riddles, Fables, Stories” and other sections, the collection also provides descriptions of the regions and historical monuments of Van, fairy tales are included. In “Toros Akhbar” (1879-1884 and the Russian edition of 1887) issues related to the country’s industry, agriculture and emigration and emigration of Armenians are touched upon, and in “Hamov-Khotov” (1884) – localities, historical monuments, climate. Armenia, Movses Khorenatsi, Yeghishe are presented,  Grigor Narekatsi and others. There are fairy tales (“The Wise Weaver”, “The Snake and the Suncatcher”, “Dzhikon”, etc.), folk songs (“My heart was like…”, “Lusnak Anush”, “Artutik”, “Popolam” millet”, etc.).

17 Kasım 1840’ta Van’da doğan, 17 Kasım 1892’de Konstantinopolis’te ölen Karegin Piskoposu Srvandztyants, din adamı, filolog-koleksiyoncu, etnograf, halk figürü.  1850-1860’ların Ermeni ulusal aydınlayıcılarının ve 1870-1880’lerin aydın demokratlarının karakteristik dünya görüşü özelliklerinin benzersiz bir şekilde ortaya çıktığı Ermeni halk koleksiyoncularının ve etnograflarının öncüsü olarak kabul edilir.  Onun faaliyeti, yaşadığı dönemin Ermeni kamuoyu düşüncesinin önde gelen isimlerinin ifade ettiği popüler-yurtsever ve ulusal-kurtuluş fikirlerine eşsiz bir yanıttır.  Bir keşiş ve vaiz olarak, 1860-1861.  Çeşitli Ermeni illerini gezerek, yaptığı incelemelerde ve yazışmalarında Ermeni işçilerin zalimler karşısında çektiği acıları doğru bir şekilde anlattı.  Bu durum Osmanlı hükümetinin dikkatini çekti ve gizli takibe alındı.  Tur sırasında Srvandztyan ayrıca halk sözleri ve benzeri şeylerden örnekler topladı ve düzenli olarak yayınladı.  Onun girişimiyle farklı Ermeni yerleşim yerlerinde okullar açıldı.1867’de Karina’da papaz olarak atandı ve vaiz olarak Van’a gönderildi.  Ermenilerin yaşadığı birçok yeri gezmiş, Ermeni halkının yaşamı ve yaşam tarzıyla tanışmış, aynı zamanda halk sözlü sanatının en güzel örneklerini yazmış, ulusal ritüelleri, gelenek ve inançları anlatmıştır.  Gizli vatansever örgüt “Kara Haç”ın faaliyetlerine katılın.  1881 yılında hükümetin emriyle Van’dan ayrıldı.  1886’da Eçmiadzin’de piskopos olarak atandı, Trabzon’un başrahibi, ardından Taron ve aynı zamanda Mcho’daki Aziz Karapet manastırının başrahibi olarak atandı.  Garegin Srvandztyan’ın gayretli propagandası ve vatansever faaliyetleri Sultan’ın hoşnutsuzluğunu uyandırdı.  Patrik’in emriyle, siyasi açıdan umutsuz bir kişi olan Srvandztyan kovuldu ve Konstantinopolis’e gönderildi; burada sıkı denetim altında Ber’deki Kutsal Üçlü Kilisesi’nde vaiz olarak çalıştı.  Onun “Grots u Brot” (1874) adlı eseri bir efsaneler ve konuşmalar koleksiyonudur; ekinde kendisi tarafından keşfedilen ve yazılan destan “Sasna Tsrer”in “Sasuntsi David veya Mher Kapısı” başlıklı ilk öyküsü basılmıştır. .” “.  Bu kayıt, “Davut ve Movses Khorenatsi’nin Tarihi”, “Dionysius’un Yazıları” ve “Teshe Polo” Sözlü Söyleminin eksiksizliği ve eksiksizliği nedeniyle 150 basılı ve daktilo edilmemiş versiyon arasında en iyilerden biri olarak kabul edilir. “Manana” (1876), “Yerli hikayeler ve şiirler”, “Yerli şarkılar ve şarkılar”, “Bilmeceler, masallar, hikayeler” ve diğer bölümlerden oluşmaktadır. Koleksiyonda ayrıca Van’ın bölgeleri ve tarihi eserleri hakkında açıklamalar yer alıyor ve masallara yer veriliyor. “Toros Akhbar” (1879-1884 ve 1887 Rusça baskısı) ülkenin sanayisi, tarımı ve göç ve göç ile ilgili konulara değiniyor. Ermenilerin ve “Hamov-Khotove” (1884) – alanlar, tarihi anıtlar, iklim. Movses Khorenatsi, Yeghishe, Grigor Narekatsi ve diğerleri tarafından temsil edilen Ermenistan’da masallar (“Bilge Dokumacı”, “Yılan ve Güneş Yakalayıcı”, “Jikon” vb.), türküler (“Kalbim gibiydi) var. …”, “Lusnak anuş”, “Artutik”, “Yarım ve darı” vb.).