Կանգնած է հայոց հերոսության գագաթնակետին

1865  թվականի փետրվարի 25-ին Շապին Գարահիսարում, Գիրեսունի մարզ, Թուրքիա – ծնվել է Անդրանիկ Թորոսի Օզանյանը (Անդրանիկ փաշա, Անդրանիկ Սասունցի, Անդրանիկ Զորավար)– զորահրամանատար, պետական գործիչ, ֆիդայապետ (հայդուկապետ), նախկին դաշնակցական։

« Ամենուր հայերը նրան ցնծությամբ էին դիմավորում։  Նրանք մեծ ուշադրությամբ ու հիացմունքով լսում են նրա յուրաքանչյուր խոսքը։  Իսկ նա՝ այս ռազմիկը, ով Ցարական Ռուսաստանի փլուզումից հետո անհավասար մարտեր է մղել թուրքական բանակի հետ, խոսելու բան ունի։  Այժմ նրա խոսքերը նույնքան սուր են, որքան իր թուրը»,- գրել է Washington Post-ը 1919 թվականի դեկտեմբերին:
Հայ մեծ գեղանկարիչ Մարտիրոս Սարյանը Անդրանիկի մասին ասել է հետևյալը. «Եթե մենք՝ հայերս, իրավունք ունենք մեր անցյալը հերոսական անվանել, և եթե ազգովի վաղուց գոյություն ունենալով՝ շարունակում ենք գոյություն ունենալ, ապա մենք. դա մեծապես պարտական ենք Անդրանիկին՝ մեր հինավուրց էպոսի հավերժ անմոռանալի քաջարի մարտիկներից մեկին»։
Անդրանիկը հայտնի դարձավ նաև 1904 թվականի Սասունի ինքնապաշտպանությանը իր մասնակցությամբ։ Անդրանիկը, գլխավորելով լեռնային Սասունի հայ բնակչության զինված ապստամբությունը, իր համար վերցրեց Սասունցի կեղծանունը։
Հիասթափվելով Հայաստանի նկատմամբ Անտանտի պետությունների քաղաքականությունից և չհաշտվելով դաշնակցական իշխանության հետ՝ Անդրանիկը լքում է Զանգեզուրը և Բազարչայ-Դարալագյազ-Վեդիով 1919-ի ապրիլին իր ջոկատով ժամանում է Էջմիածին։  Այստեղ նա ցրեց ջոկատը և ինքն էլ Թիֆլիսով մեկնեց։
Պատերազմից հետո թուրքական կառավարությունը նրան ցանկանում էր որպես հանցագործ և պարգևատրում մշանակեց նրա գլխի համար։  Ֆրանսիայում, ապա Անգլիայում գտնվելու ժամանակ Անդրանիկը ծրագրեր է մշակել՝ աջակցելու Կիլիկիայի հայերին անկախության համար պայքարում։
Նրա պատվին փողոցներ, հրապարակներ, դպրոցներ են անվանակոչվել ոչ միայն Հայաստանում, այլև Ֆրանսիայում, Արգենտինայում, Բուլղարիայում և ԱՄՆ-ում։  Հերոսի հուշարձանները կանգնեցվել են տարբեր երկրներում։  2001 թվականին Հայաստանում հաստատվել է Անդրանիկ Օզանյան մեդալը։
  1928 թվականի հունվարին նրա աճյունը տեղափոխվեց Փարիզ և ամփոփվեց Պեր Լաշեզ գերեզմանատանը, իսկ 2000 թվականին վերաթաղվեց Երևանում՝ Եռաբլուր պանթեոնում։

25 февраля 1865 года в Шапин Гарахисар, провинция Гиресун, Турция — родился. Андраник Торосович Озанян (Андраник паша, Андраник Сасунци, Андраник зоравар)- «Генерал Андраник стоит на самой вершине армянского героизма. Армяне всюду его встречают с ликованием. Они с большим вниманием и восхищением прислушиваются к каждому его слову. А ему, этому воину, который после крушения Царской России вел неравные бои с турецкой армией, есть, о чем говорить. Ныне его слова также остры, как была остра его сабля», – написала газета «Вашингтон Пост» в декабре1919 года.
Великий армянский художник-живописец Мартирос Сарьян об Андранике говорил следующее: «Если мы, армяне, вправе называть свое прошлое героическим, и, если, существуя издавна как нация, мы продолжаем существовать до сегодняшнего дня, то этим мы в величайшей мере обязаны Андранику, одному из навеки незабвенных храбрых воинов нашей древней эпопеи».
Известность Андранику принесло и участие в Сасунской самообороне 1904 г. Андраник, возглавив вооружённое восстание армянского населения Горного Сасуна, взял себе боевой псевдоним – Сасунский.
Разочаровавшись в политике государств Антанты по отношению к Армении и не смирившись с дашнакским правительством, Андраник оставил Зангезур и через Базарчай – Даралагяз – Веди в апреле 1919 года прибыл со своим отрядом в Эчмиадзин. Здесь он распустил отряд, а сам через Тифлис уехал в эмиграцию.
После войны турецкое правительство разыскивало его как преступника и назначило награду за его голову. Находясь во Франции, а затем в Англии, Андраник разрабатывал планы оказания помощи армянам Киликии в их борьбе за независимость.
В его честь названы улицы, площади, школы не только в Армении, но и во Франции, Аргентине, Болгарии, США. В разных странах установлены памятники герою. В 2001 г. в Армении была учреждена медаль «Андраник Озанян».
В январе 1928 г. его останки были перевезены в Париж и захоронены на кладбище «Пер-Лашез», а в 2000 году – перезахоронен в Ереване, в пантеоне «Ераблур».

On February 25, 1865 in Shapin Garahisar, Giresun Province, Turkey – born Andranik Toros Ozanyan (Andranik Pasha, Andranik Sasuntsi, Andranik Zoravar)- “General Andranik stands at the very pinnacle of Armenian heroism. Armenians greet him with jubilation everywhere. They listen to his every word with great attention and admiration. And he, this warrior, who after the collapse of Tsarist Russia waged unequal battles with the Turkish army, has something to talk about. Now his words are as sharp as his saber was,” the Washington Post wrote in December 1919.  The great Armenian artist and painter Martiros Saryan said the following about Andranik: “If we, Armenians, have the right to call our past heroic, and if, having existed for a long time as a nation, we continue to exist to this day, then we owe this to the greatest extent to Andranik, one of the forever unforgettable brave warriors of our ancient epic.” Andranik also became famous for his participation in the Sasun self-defense of 1904. Andranik, having led the armed uprising of the Armenian population of Mountainous Sasun, took the combat pseudonym – Sasunsky. Disillusioned with the policy of the Entente states towards Armenia and not having come to terms with the Dashnak government, Andranik left Zangezur and through Bazarchay – Daralagyaz – Vedi in April 1919 arrived with his detachment to Echmiadzin. Here he disbanded the detachment, and he himself went into exile through Tiflis.  After the war, the Turkish government wanted him as a criminal and put a price on his head. While in France and then England, Andranik developed plans to help the Armenians of Cilicia in their struggle for independence.
Streets, squares, and schools are named in his honor not only in Armenia, but also in France, Argentina, Bulgaria, and the United States. Monuments to the hero have been erected in various countries. In 2001, the Andranik Ozanyan medal was established in Armenia.
In January 1928, his remains were transported to Paris and buried in the Pere Lachaise Cemetery, and in 2000, they were reburied in Yerevan, in the Yerablur Pantheon.

25 Şubat 1865’te Giresun’un Şapin Garahisar ilçesinde doğdu.  Andranik Torosovich Ozanyan (Andranik Paşa, Andranik Sasuntsi, Andranik Zoravar) – “General Andranik, Ermeni kahramanlığının zirvesinde duruyor.  Ermeniler her yerde onu sevinçle karşıladılar.  Her sözünü büyük bir ilgi ve hayranlıkla dinliyorlar.  Ve Çarlık Rusya’sının çöküşünden sonra Türk ordusuyla eşitsiz savaşlar veren bu savaşçının konuşacak bir şeyi var.  Washington Post Aralık 1919’da şöyle yazdı: Artık sözleri kılıcı kadar keskin.
Büyük Ermeni ressamı Martiros Saryan, Andranik hakkında şunları söylemiştir: “Eğer biz Ermeniler geçmişimizi kahramanca olarak adlandırmaya hakkımız varsa ve uzun zamandır bir millet olarak var olup, bugüne kadar da varlığını sürdürüyorsak, bunu büyük ölçüde kadim destanımızın unutulmaz cesur savaşçılarından biri olan Andranik’e borçluyuz.”
Andranik ayrıca 1904’teki Sasun meşru müdafaasına katılımıyla da ünlendi. Dağlık Sasun’daki Ermeni nüfusunun silahlı ayaklanmasına öncülük eden Andranik, kendisine savaşan bir takma ad olan Sasunsky’yi aldı.
İtilaf devletlerinin Ermenistan’a yönelik politikasından hayal kırıklığına uğrayan ve Taşnak hükümetiyle uzlaşmayan Andranik, Zengezur’dan ayrıldı ve Nisan 1919’da Bazarçay – Daralagyaz – Vedi üzerinden müfrezesiyle Eçmiadzin’e geldi.  Burada müfrezeyi dağıttı ve kendisi de Tiflis üzerinden sürgüne gitti.
Savaştan sonra Türk hükümeti onu suçlu ilan etti ve başına ödül koydu.  Andranik, Fransa’da ve ardından İngiltere’deyken, Kilikya Ermenilerinin bağımsızlık mücadelelerine yardım etme planları geliştirdi.
Sadece Ermenistan’da değil, Fransa, Arjantin, Bulgaristan ve ABD’de de sokaklara, meydanlara ve okullara onun adı veriliyor.  Farklı ülkelerde kahramana anıtlar dikildi.  2001 yılında Ermenistan’da Andranik Ozanyan madalyası kuruldu.
Ocak 1928’de cenazesi Paris’e nakledildi ve Père Lachaise mezarlığına gömüldü ve 2000 yılında Erivan’da Yerablur panteonunda yeniden gömüldü.