Թիֆլիսում հիմնադրել է ամենահայտնի դպրոցներից մեկը, որը հետագայում նրա պատվին անվանվել է Ներսիսյան։

1770 թվականի փետրվարի 13-ին Աշտարակում ծնվել է Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս, ազգային-ազատագրական շարժման առաջնորդ Ներսես Աշտարակեցին։

Գործուն մասնակցություն է ունեցել 1804-1813 թթ.   ռուս-պարսկական եւ 1806-1812 թթ.   Ռուս-թուրքական պատերազմները նպաստեցին ցարական իշխանության և Մայր Աթոռի միջև քաղաքական կապերի ամրապնդմանը։
1824 թվականին Թիֆլիսի Ավլաբար հայկական թաղամասում բացվել է հայկական ամենահայտնի դպրոցներից մեկը, որը հետագայում նրա պատվին անվանվել է Ներսիսյան։
Ակտիվորեն նպաստել է Իրանից հայերի հայրենադարձությանը։  Սակայն հայկական ինքնավարություն ստեղծելու Աշտարակեցու նկրտումները շուտով առաջացրել են ցարական կառավարության դժգոհությունը, և նա վտարվել է Անդրկովկասից և նշանակվել Նովո-Նախիջևանի և Բեսարաբիայի հայոց թեմի առաջնորդ (1828 թ.)։
Կաթողիկոս ընտրվելուց հետո Ներսես Աշտարակեցին վերադարձել է Էջմիածին, դիմակայել ցարական իշխանության հարձակումներին Հայոց եկեղեցու վրա, զբաղվել հասարակական, կրթական ու շինարարական գործունեությամբ։   Նրա ջանքերով կարգավորվեցին Մայր Աթոռի և Պոլսո Հայոց պատրիարքության հարաբերությունները։
Էջմիածնում Ներսես Աշտարակ կաթողիկոսի տապանաքարի վրա փորագրված է «Հայրենիքի պաշտպան»։

13 февраля 1770 года в Аштараке- родился Нерсес Аштаракеци- Католикос Всех Армян ,  деятель национально- освободительного движения.
Принимал активное участие в 1804-1813 гг.  Русско-персидской и 1806-1812 гг.  Русско-турецкиой войнах, способствовал укреплению политических связей царского правительства с Первопрестольным.
В 1824 году в Авлабарском армянском районе Тифлиса была открыта одна из самых известных армянских школ, которая впоследствии была названа в его честь Нерсисянской.
Активно содействовал репатриации армян из Ирана. Однако  амбиции Аштаракеци по созданию армянской автономии вскоре вызвали неудовольствие царского правительства, и он был выдворен из Закавказья, назначен предводителем Армянской епархии Ново-Нахичевани и Бессарабии (1828 г.).
После избрания католикосом Нерсес Аштаракеци вернулся в Эчмиадзин, сопротивлялся нападкам царского правительства на Армянскую церковь, занимался общественной, просветительской и строительной деятельностью.  Его усилиями были урегулированы отношения между Первопрестольным и Армянским Константинопольским Патриархатом.
В Эчмиадзине на надгробии католикоса Нерсеса  Аштаракца высечено: «Защитник отечества».

On February 13, 1770, Nerses Ashtaraketsi, Catholicos of All Armenians, a leader of the national liberation movement, was born in Ashtarak.
He took an active part in the Russo-Persian War of 1804-1813 and the Russo-Turkish War of 1806-1812, and contributed to strengthening the political ties between the tsarist government and the Mother See.
In 1824, one of the most famous Armenian schools was opened in the Avlabari Armenian district of Tiflis, which was later named Nersisyan in his honor.
He actively contributed to the repatriation of Armenians from Iran. However, Ashtaraketsi’s ambitions to create an Armenian autonomy soon displeased the tsarist government, and he was expelled from Transcaucasia and appointed head of the Armenian Diocese of Novo-Nakhichevan and Bessarabia (1828).  After being elected Catholicos, Nerses Ashtaraketsi returned to Echmiadzin, resisted the attacks of the tsarist government on the Armenian Church, and was engaged in social, educational, and construction activities. Through his efforts, relations between the Mother See and the Armenian Patriarchate of Constantinople were regulated.
In Echmiadzin, on the tombstone of Catholicos Nerses Ashtarakets is carved: “Defender of the Fatherland.”