Արտասահմանից Վերադարձող Հայերի Կոմիտեի Նախագահ 

Հենրիկ Գևորգի Ազատյանը մահացել է 2013 թվականի դեկտեմբերի 26-ին Երևանում՝ կյանքի 86-րդ տարում, թողնելով հետևում հայկական պետական և քաղաքական կյանքի երկարամյա ծառայության անգերազանցելի ժառանգություն՝

որպես ՀԽՍՀ և Հայաստանի Հանրապետության քաղաքական գործիչ, Երևանի պետական համալսարանի միջազգային հարաբերությունների ֆակուլտետի շրջանավարտ (1951), Արտասահմանից վերադարձող հայերի ընդունման և տեղավորման կոմիտեի նախագահ (1986–1991), Հայաստանի գիտությունների ակադեմիայի պատմության ինստիտուտի ավագ գիտաշխատող, պատմական գիտությունների թեկնածու։ Ծնվել է 1928 թվականի հունվարի 6-ին Բերդավան գյուղում (նախկինում՝ Ղալաչա)։ 

1946 թվականին ավարտել Երևանի թիվ 1 միջնակարգ դպրոցը, 1951 թվականին՝ ԵՊՀ միջազգային հարաբերությունների ֆակուլտետը։ 1951–1952 թվականներին աշխատել Երևանի 26 կոմիսարների կուսշրջկոմում որպես հրահանգիչ։ 1952–1953 թվականներին սովորել Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանի մարքսիզմ-լենինիզմի, փիլիսոփայության և քաղաքատնտեսության դասախոսական կադրերի պատրաստման կուրսերում։ 1953–1957 թվականներին դասախոսել Երևանի գյուղատնտեսական ինստիտուտի մարքսիզմ-լենինիզմի ամբիոնում։ 1957–1986 թվականներին աշխատել Հայաստանի կոմկուսի կենտկոմի գիտության և ուսումնական հաստատությունների բաժնում՝ տարբեր պաշտոններում։ 

Երկու անգամ ընտրվել է ՀՄԿԿ 1 (36) և միավորիչ համագումարների պատգամավոր Մյասնիկյանի տարածքային կազմակերպությունից։ Հեղինակել է գրքեր՝ «Դանուշ Շահվերդյան», «Սուրեն Սպանդարյան», «Բախտորոշ պայմանագրեր», «Հայերը միջազգային դիվանագիտական խաչմերուկներում» և այլն։ Պարգևատրվել է «Պատվո նշան» շքանշանով, մեդալներով և պատվոգրերով։ 

Հենրիկ Ազատյանը մնաց Բերդավանից Երևան տանող պետական ծառայության կամուրջը՝ իր գործունեությամբ, գրքերով և անսահման նվիրումով ոգեշնչելով սերունդներին հայկական պետականության խորքերով և պատմական ճշմարտությամբ։

### Վերնագրերի տարբերակներ (Հայերեն)
1. Հենրիկ Ազատյան՝ Հայաստանի Պետական Կյանքի Վաստակավոր Գործիչ 
2. Հենրիկ Ազատյան՝ Արտասահմանից Վերադարձող Հայերի Կոմիտեի Նախագահ 
3. Հենրիկ Ազատյան՝ Բերդավանից Երևան 
4. Հենրիկ Ազատյան՝ Պատմական Գիտությունների Թեկնածու և Պատգամավոր 
5. Հենրիկ Ազատյան՝ Սուրեն Սպանդարյանի և Դանուշ Շահվերդյանի Կենսագրող 

### Русский
Председатель Комитета по возвращению армян из-за рубежа 

Генрих Геворгович Азатян скончался 26 декабря 2013 года в Ереване на 86-м году жизни, оставив после себя наследие долголетней службы в государственном и политическом строительстве Армении как выпускник факультета международных отношений Ереванского государственного университета (1951), председатель Комитета по приёму и расселению армян, возвращающихся из-за рубежа (1986–1991), старший научный сотрудник Института истории Академии наук Армении, кандидат исторических наук.

В 1946 окончил среднюю школу №1 в Ереване. В 1951–1952 работал инструктором Ереванского райкома партии 26 комиссаров. В 1952–1953 учился на курсах подготовки преподавательских кадров по марксизму-ленинизму, философии и политэкономии в Московском государственном университете им. Ломоносова. В 1953–1957 преподавал на кафедре марксизма-ленинизма Ереванского сельскохозяйственного института. В 1957–1986 работал в отделе науки и учебных заведений ЦК Компартии Армении на различных должностях.

Дважды избирался депутатом 1-го (36-го) и объединительного съездов КПСС от территориальной организации Мясникяна. Автор книг «Дануш Шахвердян», «Сурен Спандарян», «Судьбоносные договоры», «Армяне на международных дипломатических перекрестках» и других. Награждён орденом «Знак Почёта», медалями и почётными грамотами.

Генрих Азатян остался мостом государственной службы от Бердавана до Еревана — своей деятельностью, книгами и безграничной преданностью, вдохновляя поколения глубинами армянской государственности и исторической правдой.

### Заголовки (Русский)
1. Генрих Азатян: Заслуженный деятель государственного строительства Армении 
2. Генрих Азатян: Председатель Комитета по возвращению армян из-за рубежа 
3. Генрих Азатян: От Бердавана до Еревана 
4. Генрих Азатян: Кандидат исторических наук и депутат 
5. Генрих Азатян: Биограф Сурена Спандаряна и Дануша Шахвердяна 

### English
Chairman of the Committee for Returning Armenians from Abroad

Henrik Gevorgi Azatyan passed away on December 26, 2013, in Yerevan at the age of 85, leaving behind a legacy of long-term service in the state and political construction of Armenia as a graduate of the Faculty of International Relations of Yerevan State University (1951), chairman of the Committee for the Reception and Settlement of Armenians Returning from Abroad (1986–1991), senior researcher at the Institute of History of the Academy of Sciences of Armenia, Candidate of Historical Sciences.

In 1946 graduated from secondary school No. 1 in Yerevan. In 1951–1952 worked as an instructor in the Yerevan district committee of the party of 26 commissars. In 1952–1953 studied at courses for training teaching staff in Marxism-Leninism, philosophy, and political economy at Lomonosov Moscow State University. In 1953–1957 lectured at the Department of Marxism-Leninism of the Yerevan Agricultural Institute. In 1957–1986 worked in the Department of Science and Educational Institutions of the Central Committee of the Communist Party of Armenia in various positions.

Twice elected as a delegate to the 1st (36th) and unifying congresses of the CPSU from the territorial organization of Myasnikyan. Author of books *Danush Shahverdyan*, *Suren Spandaryan*, *Fateful Treaties*, *Armenians at International Diplomatic Crossroads* and others. Awarded the Order of the Badge of Honor, medals, and certificates of honor.

Henrik Azatyan remained the bridge of state service from Berdavan to Yerevan — with his activities, books, and boundless dedication, inspiring generations with the depths of Armenian statehood and historical truth.

### Headlines (English)
1. Henrik Azatyan: Honored Figure in State Building of Armenia 
2. Henrik Azatyan: Chairman of the Committee for Returning Armenians from Abroad 
3. Henrik Azatyan: From Berdavan to Yerevan 
4. Henrik Azatyan: Candidate of Historical Sciences and Deputy 
5. Henrik Azatyan: Biographer of Suren Spandaryan and Danush Shahverdyan