Քելաշինի կոթողը

​Սա պատմական ամենահայտնի հուշարձանն է, որը կրում է այս անունը։

​Տեղադրությունը: Գտնվում է պատմական Հայաստանի և ներկայիս Իրաքի ու Իրանի սահմանագլխին՝ Քելաշին լեռնանցքում։

​Լեզուն: Կոթողը երկլեզվանի է (բիլինգվա)՝ գրված ուրարտերեն և ասուրերեն։

​Բովանդակությունը: Այն թվագրվում է մոտավորապես մ.թ.ա. 810–800 թվականներին։ Կանգնեցվել է Ուրարտուի (Վանի թագավորություն) արքաներ Իշպուինիի և նրա որդի Մենուայի կողմից։ Այն նկարագրում է նրանց հաղթանակները և Ուրարտական գերագույն աստված Խալդիին մատուցվող զոհաբերությունները Մուսասիր քաղաքում։

​2. Աշխարհագրական նշանակությունը

​Լեռնանցք: Քելաշինը կարևոր ռազմավարական լեռնանցք է Զագրոսի լեռներում, որը հնում կապում էր Ուրարտուի կենտրոնական շրջանները Մուսասիրի տաճարական քաղաքի հետ։

​3. Անվան ստուգաբանությունը

​Քրդերենից թարգմանաբար «Քելաշին» նշանակում է «Կապույտ կոթող» (Kela — կոթող/քար, Shîn — կապույտ/երկնագույն)։ Դա պայմանավորված է այն դիորիտ քարի գույնով, որից պատրաստված է հայտնի սյունը։