Քարի և Երազանքի Ճարտարապետ ում տաղանդն ու նվիրվածությունը  կերտեցին Հայաստանի ճարտարապետական դիմագիծը

1932 թվականի մայիսի 27-ին Երևանում ծնվեց Լիա Սաֆարյանը,  ՀԽՍՀ վաստակավոր ճարտարապետ Սամվել Սաֆարյանի դուստրն ու ՀԽՍՀ վաստակավոր ճարտարապետ Սպարտակ Խաչիկյանի կինը՝

Լիան ոչ միայն ժառանգեց ընտանեկան արվեստի կիրքը, այլև ստեղծեց սեփական ժառանգությունը՝ համատեղելով գեղագիտությունն ու ֆունկցիոնալությունը: 
1957 թվականին Լիան ավարտեց Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտը՝ ճանապարհ բացելով իր ճարտարապետական կարիերայի համար: Նրա ստեղծագործական ուղին նշանավորվեց համահեղինակների հետ համատեղ նախագծերով, որոնք դարձան հայկական և միջազգային ճարտարապետության կարևոր մաս: 1972 թվականին նրա ղեկավարությամբ կառուցվեցին ՀՀ ԳԱԱ հումանիտար գիտությունների ինստիտուտների շենքը Երևանում և օպտիկա-մեխանիկական լաբորատորիան Աշտարակում: Նույն թվականին նա մասնակցեց «Օլգինկա» դպրոցական ճամբարի և Մոգադիշոյի (Սոմալի) հոսպիտալի նախագծմանը: 1984 թվականին Դիլիջանում կառուցվեցին Կինեմատոգրաֆիստների ստեղծագործական տան քոթեջները, որոնք արժանացան ճանաչման իրենց նորարարական մոտեցման և գեղագիտության համար: 
Լիան ոչ միայն ճարտարապետ էր, այլև գրող, ում էսսեները արժեքավոր ներդրում ունեցան հայ ճարտարապետության պատմության մեջ: Նա հեղինակեց էսսեներ այնպիսի նշանավոր գործիչների մասին, ինչպիսիք են Կարո Հալաբյանը, Սամվել Սաֆարյանը, Մակաբե Մանուելյանը և Սպարտակ Կնտեղցյանը: Նրա կողմից խմբագրված «Հայաստանի ճարտարապետների միություն։ Պատմության էջեր» ժողովածուն (1989) և «Ճարտարապետ» տեղեկագիրը (1998) դարձան կարևոր աղբյուրներ հայ ճարտարապետության մասին: 
1984 թվականին Լիայի աշխատանքը գնահատվեց համամիութենական ստուգատեսում՝ արժանանալով տարվա լավագույն կառույցի մրցանակին: Նրա նախագծերը մարմնավորում էին հայկական ճարտարապետության ոգին՝ համադրելով ավանդույթն ու ժամանակակից մոտեցումները: Լիա Սաֆարյանը մինչև իր կյանքի վերջ՝ 2000 թվականի հունվարի 20-ը, մնաց նվիրված իր կոչմանը՝ թողնելով ժառանգություն, որն այսօր էլ ոգեշնչում է ճարտարապետներին և երազողներին: 
Архитектор Камня и Мечты

27 мая 1932 года в Ереване родилась — Лиа Сафарян, чей талант и преданность архитектуре сформировали облик современной Армении . Дочь заслуженного архитектора Армянской ССР Самвела Сафаряна и супруга заслуженного архитектора Спартака Хачикяна, Лиа не только унаследовала семейную страсть к искусству, но и создала собственное наследие, сочетая эстетику и функциональность. 
В 1957 году Лиа окончила Ереванский политехнический институт, открыв путь к своей выдающейся карьере. Ее творческий путь отмечен проектами, созданными в соавторстве, которые стали значимыми вехами в армянской и международной архитектуре. В 1972 году под ее руководством были построены здание Институтов гуманитарных наук НАН Армении в Ереване и оптико-механическая лаборатория в Аштараке. В том же году она участвовала в проектировании школьного лагеря «Олгинка» в Туапсе и госпиталя в Могадишо (Сомали). В 1984 году в Дилижане были возведены коттеджи Дома творчества кинематографистов, которые получили признание за новаторский подход и эстетическую ценность. 
Лиа была не только архитектором, но и писателем, чьи эссе внесли значительный вклад в изучение истории армянской архитектуры. Она написала работы о таких выдающихся фигурах, как Каро Алабян, Самвел Сафарян, Макабе Мануэлян и Спартак Кнтецян. Ее сборник «Союз архитекторов Армении: страницы истории» (1989) и справочник «Архитектор» (1998) стали важными источниками знаний о профессии. 
В 1984 году работа Лии была отмечена на Всесоюзном смотре, где она получила награду за лучшую постройку года. Ее проекты воплощали дух армянской архитектуры, гармонично соединяя традиции и современные подходы. Лиа Сафарян оставалась верной своему призванию до конца жизни, уйдя из жизни 20 января 2000 года, оставив наследие, которое продолжает вдохновлять архитекторов и мечтателей. 

Architect of Stone and Dreams
On May 27, 1932, in Yerevan— Lia Safaryan was born whose talent and dedication to architecture shaped the modern landscape of Armenia . Daughter of the Honored Architect of the Armenian SSR Samvel Safaryan and wife of Honored Architect Spartak Khachikyan, Lia not only inherited her family’s passion for art but also forged her own legacy, blending aesthetics with functionality. 
In 1957, Lia graduated from the Yerevan Polytechnic Institute, launching her remarkable career. Her creative journey was marked by collaborative projects that became significant milestones in Armenian and international architecture. In 1972, under her guidance, the building of the Institutes of Humanities of the National Academy of Sciences of Armenia was constructed in Yerevan, alongside an optical-mechanical laboratory in Ashtarak. That same year, she contributed to the design of the “Olginka” school camp in Tuapse and a hospital in Mogadishu, Somalia. In 1984, cottages for the Filmmakers’ Creative House in Dilijan were built, earning acclaim for their innovative design and aesthetic appeal. 
Lia was not only an architect but also a writer whose essays made a significant contribution to the study of Armenian architectural history. She authored works about prominent figures such as Karo Halabyan, Samvel Safaryan, Makabe Manulyan, and Spartak Knteshyan. Her edited collection, The Union of Architects of Armenia: Pages of History (1989), and the Architect handbook (1998) became vital resources for understanding the profession. 
In 1984, Lia’s work was recognized at the All-Union Review, where she received an award for the best construction of the year. Her projects embodied the spirit of Armenian architecture, seamlessly blending tradition with contemporary approaches. Lia Safaryan remained devoted to her calling until her passing on January 20, 2000, leaving a legacy that continues to inspire architects and dreamers alike.