«Նարեկացու Մատյանը»-ի Հեղինակ՝ Օդաչուից Գիտնական

Զավեն Վասիլի Ավետիսյանը ծնվել է 1933 թվականի նոյեմբերի 16-ին Խաշթառակ գյուղում (Իջևանի շրջան)՝ հայ գրականագետ, բանասիրական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ (1980), ՀՀ վարչապետի շնորհակալագրով խրախուսված (2013)։

1951–1956 թթ. սովորել է Չերնիգովի ռազմաօդային ուսումնարանում, ծառայել Լենինգրադում որպես օդաչու, 1958 թվականին զորացրվել։ 1963 թվականին ավարտել ԵՊՀ բանասիրական ֆակուլտետը, աշխատել հայրենի գյուղի դպրոցում որպես ուսուցիչ։ 1966–1969 թթ.՝ Մ. Աբեղյանի անվան գրականության ինստիտուտի ասպիրանտուրա։ 1969 թվականին պաշտպանել «Թումանյանի գեղարվեստական մտածողության հարցերը» թեմայով թեկնածուական ատենախոսություն։ 1974 թվականից՝ ինստիտուտի տեսության բաժնի ավագ գիտաշխատող։ 

Հեղինակել է «Թումանյանի ստեղծագործական լաբարատորիան» (1973), «Գեղարվեստական մտածողության հետքերով» (1985), «Հայ պատմավեպի պոետիկան» (1987), «Մարդը V դարի գրականության մեջ» (1994), «Գրականության տեսություն» (1998), «Տեքստաբանություն» (2000), «Նորագույն գրականության զարգացման միտումները» (2003), «Նարեկացու Մատյանը» (2004), «Հնի և նորի զուգահեռներում» (2008) գրքերը։ 

Զավեն Ավետիսյանը մնաց Խաշթառակից Երևան տանող գրական հետքը՝ իր ատենախոսություններով, գրքերով, դասախոսություններով և անսահման նվիրումով ոգեշնչելով սերունդներին Թումանյանի, Նարեկացու և հայ գրականության խորքերով։

—

### Русский
Автор «Книги скорби Нарекаци»*От лётчика до учёного

Завен Васильевич Аветисян родился 16 ноября 1933 года в селе Хаштарак (Иджеванский район) — армянский литературовед, доктор филологических наук, профессор, член Союза писателей СССР (1980), награждён благодарностью премьер-министра РА (2013). В 1951–1956 учился в Черниговском высшем авиационном училище, служил лётчиком в Ленинграде, демобилизован в 1958. В 1963 окончил филологический факультет ЕГУ, работал учителем армянского языка и литературы в родном селе. В 1966–1969 — аспирантура Института литературы им. М. Абегяна. В 1969 защитил кандидатскую диссертацию «Вопросы художественного мышления Туманяна». С 1974 — старший научный сотрудник отдела теории института.

Автор книг «Творческая лаборатория Туманяна» (1973), «По следам художественного мышления» (1985), «Поэтика армянского исторического романа» (1987), «Человек в литературе V века» (1994), «Теория литературы» (1998), «Текстология» (2000), «Тенденции развития новейшей литературы» (2003), «Книга скорби Нарекаци» (2004), «В параллелях старого и нового» (2008).

Завен Аветисян остался литературным следом от Хаштарака до Еревана — своими диссертациями, книгами, лекциями и безграничной преданностью, вдохновляя поколения глубинами Туманяна, Нарекаци и армянской литературы.

—

### English
Author of Narekatsi’s Book of Lamentations*From Pilot to Scholar

Zaven Vasili Avetisyan was born on November 16, 1933, in Khashtarak village (Ijevan district) — Armenian literary scholar, Doctor of Philological Sciences, professor, member of the USSR Writers’ Union (1980), awarded the RA Prime Minister’s commendation (2013). Studied at Chernihiv Higher Aviation School (1951–1956), served as a military pilot in Leningrad, demobilized in 1958. Graduated from YSU’s Faculty of Philology in 1963, taught Armenian language and literature in his native village. Postgraduate studies at M. Abeghyan Institute of Literature (1966–1969). In 1969 defended his candidate dissertation *Issues of Tumanyan’s Artistic Thinking*. Since 1974 — senior researcher in the theory department of the institute.

Authored *Tumanyan’s Creative Laboratory* (1973), *Traces of Artistic Thinking* (1985), *Poetics of the Armenian Historical Novel* (1987), *Man in 5th-Century Literature* (1994), *Theory of Literature* (1998), *Textology* (2000), *Trends in the Development of Modern Literature* (2003), *Narekatsi’s Book of Lamentations* (2004), *In Parallels of Old and New* (2008).

Zaven Avetisyan remained the literary trace from Khashtarak to Yerevan — with his dissertations, books, lectures, and boundless dedication, inspiring generations with the depths of Tumanyan, Narekatsi, and Armenian literature.

—