Կյանք՝ Հնագույն Դրամների Հետքերով

23 մայիսի, 1878 թ., Դիարբեքիր (պատմական Տիգրանակերտ) — մահացավ Կղեմես (Մկրտիչ) Սիպիլյանը՝ դրամագետ, Վիեննայի Մխիթարյան Միաբանության անդամ:

Ճանապարհորդելով Հայաստանի (Էջմիածին, Վան), Անդրկովկասի (Թիֆլիս), Պարսկաստանի (Թեհրան, Սպահան), Փոքր Ասիայի, Միջագետքի և Կիլիկիայի տարածքներով՝ նա հավաքում և ուսումնասիրում էր հայկական դրամներ, դրամագիտական նյութեր և այլ հնություններ: Սիպիլյանի գլխավոր աշխատությունը՝ «Ռուբենյան դրամ» (1892), որտեղ նա առաջին անգամ մշակեց, դասակարգեց և թվագրեց 3,000 կիլիկյան դրամ, հրատարակվեց Գրիգորիս Գալամքյարյանի կողմից՝ նրա մահից հետո որոշ լրացումներով: Այս աշխատանքը հիմք դարձավ Կիլիկիայի հայկական դրամների հետագա ուսումնասիրությունների համար: Հիմնվելով դրա վրա՝ Դամալով-Չուրաևը 1923 թ. Սանկտ Պետերբուրգում հրատարակեց «Ռուբենյան դրամների դասավորություն» գիրքը: Խեմես Սիպիլյանը նաև բազմաթիվ դրամագիտական, աշխարհագրական և պատմական հրապարակումների հեղինակ է:

---

Яркая Жизнь в Поисках Древних Монет
23 мая 1878 года, Диарбекир (исторический Тигранакерт) — скончался Хемес (Мкртич) Сипилян, нумизмат, член Венской Конгрегации Мхитаристов. Путешествуя по Армении (Эчмиадзин, Ван), Закавказью (Тифлис), Персии (Тегеран, Спахан), Малой Азии, Месопотамии и Киликии, он собирал и изучал армянские драмы, нумизматические материалы и другие древности. Главный труд Сипиляна — «Рубенианский драм» (1892), где он впервые классифицировал и датировал 3 тыс. киликийских драм, был опубликован Григорисом Галамкяряном уже после его смерти с некоторыми дополнениями. Эта работа стала основой для дальнейших исследований армянских драм Киликии. На ее основе Дамалов-Чураев опубликовал в 1923 году в Петербурге книгу «Аранжировка рубенианских драм». Хемес Сипилян также является автором ряда нумизматических, географических и исторических публикаций.

---

A Vibrant Life Tracing Ancient Coins
May 23, 1878, Diyarbakir (historical Tigranakert) — Kgemes (Mkrtych) Sipilyan, a numismatist and member of the Viennese Mkhitarist Congregation, passed away. Traveling through Armenia (Echmiadzin, Van), Transcaucasia (Tiflis), Persia (Tehran, Isfahan), Asia Minor, Mesopotamia, and Cilicia, he collected and studied Armenian drams, numismatic materials, and other antiquities. Sipilyan’s seminal work, The Rubenian Dram (1892), in which he first classified and dated 3,000 Cilician drams, was published posthumously by Grigoris Galamkyaryan with some additions. This work laid the foundation for subsequent studies of Cilician Armenian drams. Building on it, Damalov-Churaev published The Arrangement of Rubenian Drams in St. Petersburg in 1923. Hemes Sipilyan also authored numerous numismatic, geographic, and historical publications.