Հեղափոխության և Գրականության Ճանապարհորը

մայիսի 29, 1982, Երևանում մահացել է  Արտաշես Բալասիի Կարինյանը (Գաբրիելյան) խորհրդային կուսակցական և պետական գործիչ էր, գրականագետ, պատմաբան, ՀԽՍՀ Գիտությունների ակադեմիայի ակադեմիկոս (1956), Սոցիալիստական աշխատանքի հերոս (1976):

Արտաշես Կարինյանի կյանքը սերտորեն կապված էր բոլշևիկյան շարժման հետ: 1905 թվականից, դեռևս գիմնազիայի աշակերտ, նա մասնակցել է Բաքվի բանվորական գործադուլներին և խմբագրել «Набат» հանդեսը: 1907 թվականին ընդունվել է ՌՍԴԲ կուսակցության շարքեր: 1910 թվականին ավարտել է Պետերբուրգի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը: Հեղափոխական գործունեություն է ծավալել Պետրոգրադում և Բաքվում, մասնակցել 1917 թվականի Փետրվարյան և Հոկտեմբերյան հեղափոխություններին: 1918 թվականին եղել է Բաքվի կոմունայի արդարադատության կոմիսար, ապա աշխատել Մոսկվայում Հայկական գործերի կոմիսարիատում: 1921 թվականին նշանակվել է Հայաստանի ԻՍՀ արդարադատության ժողկոմ, 1923-1928 թվականներին եղել է ՀԽՍՀ Կենտգործկոմի նախագահի տեղակալ, ապա նախագահ: Հետագայում աշխատել է ՀամԿ(բ) կ Անդրերկրկոմի պատմության ինստիտուտում, ՀԽՍՀ լուսժողկոմի տեղակալ, ՀԽՍՀ ԳԱ գրականության և պատմության ինստիտուտներում: 1956 թվականին ընտրվել է ՀԽՍՀ ԳԱ ակադեմիկոս, 1960-1963 թվականներին եղել է հասարակական գիտությունների բաժանմունքի ակադեմիկոս-քարտուղար, իսկ 1963-1965 թվականներին՝ ակադեմիայի փոխպրեզիդենտի պաշտոնակատար:
Կարինյանի գրականագիտական և հրապարակախոսական գործունեությունը ներառում է բազմաթիվ աշխատություններ: 1906 թվականից նա հանդես է եկել «Կայծ», «Պրավդա», «Բակինսկի ռաբոչի» և այլ պարբերականներում: Խմբագրել է Բաքվի սովետի «Տեղեկագիր», «Կոմունիստ», «Կարմիր դրոշակ» և այլ հանդեսներ: Նրա աշխատությունները, ինչպիսիք են «Իմպերիալիստական պատերազմը և Հայաստանը» (1924), «Հայ ազգայնականների ուղին» (1926), «Միքայել Նալբանդյանը և 19-րդ դարի 60-ական թվականների ռուս առաջավոր գործիչները» (1949), նվիրված են հայ ժողովրդի պատմության, գրականության և հեղափոխական շարժման հարցերին: Նա ուսումնասիրել է հայ, ռուս և եվրոպական գրականություն՝ նվիրելով ակնարկներ Աբովյանի, Չարենցի, Թումանյանի, Չեխովի, Գորկու և այլոց ստեղծագործություններին: Պարգևատրվել է Լենինի և Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշաններով

29 мая 1982 года, Ереван, скончался Арташес Баласиевич Каринян (Габриелян) — советский партийный и государственный деятель, литературовед, историк, академик АН Армянской ССР (1956), Герой Социалистического Труда (1976).
Жизнь Арташеса Кариняна была неразрывно связана с большевистским движением. С 1905 года, будучи гимназистом, он участвовал в рабочих забастовках и ученических движениях в Баку, редактировал журнал «Набат». В 1907 году вступил в РСДРП. В 1910 году окончил юридический факультет Петербургского университета. Вёл революционную работу в Петрограде и Баку, участвовал в Февральской и Октябрьской революциях 1917 года. В 1918 году был комиссаром юстиции Бакинской коммуны, затем работал в Комиссариате по армянским делам в Москве. В 1921 году стал наркомом юстиции Армянской ССР, в 1923–1928 годах — зампредседателем, затем председателем ЦИК Армянской ССР. Позже занимал посты замдиректора Института истории Закавказского ЦК ВКП(б), замнаркома просвещения Армянской ССР, работал в институтах литературы и истории АН Армянской ССР. В 1956 году избран академиком АН Армянской ССР, в 1960–1963 годах был академиком-секретарём отделения общественных наук, а в 1963–1965 годах — и.о. вице-президента академии.
Каринян публиковался с 1906 года в изданиях «Искра», «Правда», «Бакинский рабочий» и др. Он редактировал «Вестник Бакинского совета», «Коммунист», «Красное знамя» и другие издания. Его работы, такие как «Империалистическая война и Армения» (1924), «Путь армянских националистов» (1926), «Микаэл Налбандян и русские передовые деятели 60-х годов XIX века» (1949), посвящены истории армянского народа, литературы и революционного движения. Он изучал армянскую, русскую и европейскую литературу, посвятив очерки творчеству Абовяна, Чаренца, Туманяна, Чехова, Горького и др. Награждён орденами Ленина и Трудового Красного Знамени.

. Died May 29, 1982, Yerevan, Armenian SSR, USSR. Artashes Balasii Karinyan (Gabrielyan) was a Soviet party and state figure, literary scholar, historian, academician of the Armenian SSR Academy of Sciences (1956), and Hero of Socialist Labor (1976).
Artashes Karinyan’s life was deeply tied to the Bolshevik movement. From 1905, as a gymnasium student, he participated in workers’ strikes and student movements in Baku, editing the journal Nabat. In 1907, he joined the RSDLP. In 1910, he graduated from the Law Faculty of St. Petersburg University. He conducted revolutionary work in Petrograd and Baku, participating in the February and October Revolutions of 1917. In 1918, he served as Commissar of Justice for the Baku Commune, later working in the Commissariat for Armenian Affairs in Moscow. In 1921, he became People’s Commissar of Justice of the Armenian SSR, and from 1923 to 1928, he was deputy chairman, then chairman, of the Central Executive Committee of the Armenian SSR. He later served as deputy director of the Institute of History of the Transcaucasian Central Committee, deputy People’s Commissar of Education of the Armenian SSR, and worked at the Institutes of Literature and History of the Armenian Academy of Sciences. In 1956, he was elected an academician, serving as academic secretary of the Social Sciences Department (1960–1963) and acting vice-president of the Academy (1963–1965).
Karinyan began publishing in 1906 in Iskra, Pravda, Bakinsky Rabochy, and other periodicals. He edited the Bulletin of the Baku Soviet, Kommunist, Red Flag, and other publications. His works, including The Imperialist War and Armenia (1924), The Path of Armenian Nationalists (1926), and Mikael Nalbandyan and Russian Progressive Figures of the 1860s (1949), address Armenian history, literature, and revolutionary movements. He studied Armenian, Russian, and European literature, dedicating essays to Abovyan, Charents, Tumanyan, Chekhov, Gorky, and others. He was awarded the Orders of Lenin and the Red Banner of Labor.