Երևանի Ճարտարապետական Դեմք

Զավեն Տիգրանի Բախշինյանը մահացել է 1989 թվականի նոյեմբերի 28-ին Երևանում՝ կյանքի 81-րդ տարում, թողնելով հետևում խորհրդային Հայաստանի ճարտարապետության անմար հետքը՝ որպես ՀԽՍՀ վաստակավոր շինարար (1957), վաստակավոր և ժողովրդական ճարտարապետ (1987), Հայպետնախագիծ ինստիտուտի գլխավոր ճարտարապետ (1944–1949), Հայարդնախագիծի և Հայպետնախագիծի արվեստանոցների ղեկավար (1951–1983)։

Ծնվել է 1908 թվականի ապրիլի 13-ին Թիֆլիսում։ 1930 թվականին ավարտել Երևանի պետական համալսարանի տեխնիկական ֆակուլտետի ճարտարապետության բաժինը, 1930-1939 թվականներին դասավանդել Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտում։ 

Նրա նախագծերով կառուցվել են Երևանի օրթոպեդիկ ինստիտուտը (1936), բնակելի համալիրներ Սայաթ-Նովայի, Թումանյանի, Աբովյանի, Մաշտոցի, Բաղրամյանի փողոցներում, ՀՊՄՀ գլխավոր մասնաշենքը, Վանաձորի և Գյումրիի հասարակական շենքերը, Դիլիջանի «Լեռնային Հայաստան» առողջարանը (1963–1972)։ Հեղինակել է «Խորհրդային Հայաստանի ճարտարապետությունը» գիրքը (ռուսերեն, 1951)։ 

Զավեն Բախշինյանը մնաց Թիֆլիսից Երևան տանող ճարտարապետական կամուրջը՝ իր շենքերով, նախագծերով և անսահման նվիրումով ոգեշնչելով սերունդներին խորհրդային Հայաստանի ճարտարապետության գեղեցկությամբ և ֆունկցիոնալությամբ։

—

### Русский
Архитектурное лицо Еревана

Завен Тигранович Бахшинян скончался 28 ноября 1989 года в Ереване на 82-м году жизни, оставив немеркнущий след в архитектуре советской Армении как заслуженный строитель АрмССР (1957), заслуженный и народный архитектор (1987), главный архитектор института «Айпетнахагит» (1944–1949), руководитель архитектурных мастерских «Айарднахагит» и «Айпетнахагит» (1951–1983). Родился 13 апреля 1908 года в Тифлисе. В 1930 окончил архитектурное отделение технического факультета Ереванского государственного университета, в 1930–1939 преподавал в Ереванском политехническом институте.

По его проектам построены Ортопедический институт в Ереване (1936), жилые комплексы на улицах Саята-Нова, Туманяна, Абовяна, Маштоца, Баграмяна, главное здание АГЭУ, общественные здания в Ванадзоре и Гюмри, санаторий «Горная Армения» в Дилижане (1963–1972). Автор книги «Архитектура Советской Армении» (на русском, 1951).

Завен Бахшинян остался архитектурным мостом от Тифлиса до Еревана — своими зданиями, проектами и безграничной преданностью, вдохновляя поколения красотой и функциональностью архитектуры советской Армении.

—

### English
Architectural Face of Yerevan

Zaven Tigrani Bakhshinyan passed away on November 28, 1989, in Yerevan at the age of 81, leaving an undying trace in Soviet Armenian architecture as Honored Builder of the Armenian SSR (1957), Honored and People’s Architect (1987), chief architect of “Aypetnakhagit” institute (1944–1949), head of architectural workshops of “Ayardnakhagit” and “Aypetnakhagit” (1951–1983). Born on April 13, 1908, in Tiflis. Graduated from the architecture department of Yerevan State University’s technical faculty in 1930, taught at Yerevan Polytechnic Institute in 1930–1939.

Designed the Orthopedic Institute in Yerevan (1936), residential complexes on Sayat-Nova, Tumanyan, Abovyan, Mashtots, Baghramyan streets, main building of ASUE, public buildings in Vanadzor and Gyumri, “Mountain Armenia” sanatorium in Dilijan (1963–1972). Author of *Architecture of Soviet Armenia* (in Russian, 1951).

Zaven Bakhshinyan remained the architectural bridge from Tiflis to Yerevan — with his buildings, designs, and boundless dedication, inspiring generations with the beauty and functionality of Soviet Armenian architecture.

—