Մայիսի 28, 1959, Բաղդադ, Իրաք ծնվել է
Շառլ Բերբերյանը (ֆր.՝ Charles Berberian), հայկական ծագումով ֆրանսիացի մուլտիպլիկատոր և նկարիչ, ով համաշխարհային ճանաչում է ձեռք բերել Ֆիլիպ Դյուպյիի (Philippe Dupuy) հետ համագործակցությամբ։

Նրանք միասին դարձել են ժամանակակից կոմիքսների՝ «Իններորդ արվեստի» ամենահայտնի դեմքերից մեկը ֆրանսախոս աշխարհում։ Շառլը ռեժիսոր և սցենարիստ Ալեն Բերբերյանի եղբայրն է։ 
Ծնվելով Իրաքի Բաղդադ քաղաքում՝ Շառլը մանկությունն անցկացրել է Լիբանանում։ 18 տարեկանում նա տեղափոխվել է Փարիզ՝ ուսումնասիրելու գեղեցիկ արվեստները։ Նրա առաջին պատկերապատումները հրատարակվել են «Band’à Part» պարբերականում։ Վաղ ստեղծագործությունները կրել են Ռալֆ Սթեդմանի և Թոմի Ունգերերի ազդեցությունը։ 
1983 թվականին Շառլը հանդիպել է Ֆիլիպ Դյուպյիին, և նրանց համագործակցությունը դարձել է կոմիքսների աշխարհում բեկումնային։ Նրանց ամենահայտնի աշխատանքը՝ «Մեսյո Ժան» (Monsieur Jean) պատկերապատումների շարքը, ներկայացնում է առօրյա կյանքի հումորն ու ժամանակակից սերնդի կյանքի նրբությունները։ Շարքի պրեմիերան կայացել է 1989 թվականին «Frank Margerin Présente» անթոլոգիայում, իսկ ավելի ուշ շարունակվել է «Yéti» պարբերականում։ 1999 թվականին Բերբերյան-Դյուպյի դուետը Անգուլեմի միջազգային փառատոնում արժանացել է «Ֆրանսիական լավագույն պատկերապատումներով գիրք» մրցանակին «Մեսյո Ժան 4. Երջանիկ կյանք՝ առանց օդի» աշխատանքի համար։ 
Մրցանակներ 
1989՝ Գլխավոր մրցանակ «Առաջին պատկերապատումներով գիրք» անվանակարգում, Անգուլեմի միջազգային փառատոն, Ֆրանսիա 
1999՝ Գլխավոր մրցանակ «Ֆրանսիական լավագույն պատկերապատումներով գիրք» անվանակարգում, Անգուլեմի միջազգային փառատոն, Ֆրանսիա 
2003՝ Inkpot Award, ԱՄՆ 
2008՝ Grand Prix de la ville d’Angoulême (Անգուլեմ քաղաքի գլխավոր մրցանակ)

Мастер Искусства Комиксов
Родился: 28 мая 1959, Багдад, Ирак
Шарль Берберян (фр. Charles Berberian), французский мультипликатор армянского происхождения, получил мировую известность благодаря сотрудничеству с Филиппом Дюпюи (Philippe Dupuy). Вместе они стали одними из самых известных авторов в жанре «девятого искусства» — так во франкоязычном мире называют искусство комиксов. Шарль — брат режиссёра и сценариста Алена Берберяна. 
Родившись в Багдаде, Шарль провёл детство в Ливане. В 18 лет он переехал в Париж, чтобы изучать изобразительное искусство. Его первые комиксы были опубликованы в журнале «Band’à Part». На раннем этапе творчества на его стиль оказали влияние работы Ралфа Стедмана и Томи Унгерера. 
В 1983 году Шарль познакомился с Филиппом Дюпюи, и их сотрудничество стало знаковым для мира комиксов. Их самая известная работа — серия комиксов «Месье Жан» (Monsieur Jean), в которой с юмором и тонкостью изображены будни современного поколения. Премьера серии состоялась в 1989 году в антологии «Frank Margerin Présente», а затем продолжилась в журнале «Yéti». В 1999 году дуэт Берберян-Дюпюи получил премию за «Лучшую французскую книгу комиксов» на международном фестивале в Ангулеме за работу «Месье Жан 4. Счастливая жизнь без воздуха». 
Награды 
1989: Главный приз в номинации «Лучшая дебютная книга комиксов», Международный фестиваль комиксов, Ангулем, Франция 
1999: Главный приз в номинации «Лучшая французская книга комиксов», Международный фестиваль комиксов, Ангулем, Франция 
2003: Премия Inkpot, США 
2008: Grand Prix de la ville d’Angoulême (главная премия города Ангулем)

Master of the Art of Comics
Born: May 28, 1959, Baghdad, Iraq
Charles Berberian, a French cartoonist of Armenian descent, has gained international recognition through his collaboration with Philippe Dupuy. Together, they are among the most celebrated figures in the world of the “ninth art,” as comics are referred to in the French-speaking world. Charles is the brother of director and screenwriter Alain Berberian. 
Born in Baghdad, Iraq, Charles spent much of his childhood in Lebanon. At the age of 18, he moved to Paris to study fine arts. His early comics were published in the magazine Band’à Part. During his formative years, his work was influenced by the styles of Ralph Steadman and Tomi Ungerer. 
In 1983, Charles met Philippe Dupuy, sparking a collaboration that would become iconic in the comics industry. Their most famous creation, the Monsieur Jean series, humorously and poignantly captures the everyday life of the modern generation. The series debuted in 1989 in the anthology Frank Margerin Présente and later continued in the magazine Yéti. In 1999, the Berberian-Dupuy duo won the “Best French Comic Book” award at the Angoulême International Comics Festival for Monsieur Jean 4: A Happy Life Without Air. 
Awards 
1989: Grand Prize for “Best Debut Comic Book,” Angoulême International Comics Festival, France 
1999: Grand Prize for “Best French Comic Book,” Angoulême International Comics Festival, France 
2003: Inkpot Award, USA 
2008: Grand Prix de la ville d’Angoulême (Angoulême City Grand Prize)

28 մայիսի, 1961 թ., Շամշադինի շրջանի Չինչին գյուղում ծնվել է Գեղամ Գաբրիելյանը: Հայ օդաչու, ՄԻ-8 ուղղաթիռի հրամանատար։

նա մինչև 1992 թվականի մայիսը տասնյակ թռիչքներ է իրականացրել դեպի պաշարված Արցախ՝ դրսևորելով աննկուն խիզախություն և նվիրվածություն հայրենիքին: Գաբրիելյանը պարգևատրվել է Հայաստանի Հանրապետության «Քաջություն» մեդալով՝ համար 001, ինչպես նաև եղել է Արցախի Հանրապետության «Մարտական Խաչի Առաջին Աստիճանի» շքանշան ստացած առաջին անձանցից մեկը: Նրա սխրանքները մնացել են հայ ժողովրդի պատմության մեջ որպես անմնացորդ նվիրվածության խորհրդանիշ:

Бесстрашный Полёт за Родину
28 мая 1961 года в селе Чинчин Шамшадинского района родился Гегам Габриелян. Армянский пилот, командир вертолёта МИ-8, он до мая 1992 года совершил десятки вылетов в осаждённый Арцах, демонстрируя исключительное мужество и преданность Родине. Габриелян был награждён медалью «За Храбрость» Республики Армения под номером 001, а также стал одним из первых, удостоенных ордена «Боевой Крест Первой Степени» Республики Арцах. Его подвиги навсегда остались в истории армянского народа как символ бескорыстной отваги.

Fearless Flights for the Homeland
On May 28, 1961, in the village of Chinchin, Shamshadin District, Gegham Gabrielyan was born. An Armenian pilot and commander of the MI-8 helicopter, he carried out dozens of flights to the besieged Artsakh until May 1992, showcasing extraordinary courage and dedication to his homeland. Gabrielyan was awarded the Republic of Armenia’s Medal for Bravery, number 001, and was among the first to receive the Republic of Artsakh’s Order of the Combat Cross, First Degree. His heroic deeds remain etched in the history of the Armenian people as a symbol of selfless valor.

27 մայիսի, 1990 թ., Երևան –  Խորհրդային 7-րդ բանակի մուտքը Երևան առավոտյան ժամը 8-ին հանգեցրեց զինված բախման Երևանի երկաթուղային կայարանի սպասասրահում:

Խորհրդային զորքերի և վեց ազատամարտիկների միջև տեղի ունեցած բախման հետևանքով Երևանի պատմության ամենաարյունալի օրերից մեկը գրանցվեց: Զոհվեց 27 մարդ, որոնցից 6-ը կայարանում, ինչպես նաև խաղաղ բնակիչներ: 
Զինվորականների և տեխնիկայի մուտքը մայրաքաղաք կանխելու համար հայ կամավորները և բնակիչները փորձեցին փակել ճանապարհները: Հետագայում, բանակցությունների շնորհիվ, 7-րդ բանակի հրամանատարությունը համոզվեց հետ քաշել զորքերը: Չնայած Երևանում ռազմական գործողությունների դադարեցմանը, խորհրդային բանակը մի քանի օր շարունակ շրջափակման մեջ էր պահում Թատերական հրապարակը (Ազատության հրապարակ): 
Պաշտոնական պատճառը Երևան-Կապան գնացքի վրա հարձակումն էր՝ իբրև զենք գրավելու նպատակով: Սակայն իրականում, ինչպես այդ անգամ, այնպես էլ նախկինում, զենքը ձեռք էր բերվում գումարով, և հարձակման իմիտացիա էր արվում՝ ծածկելու համար: Այս անգամ, սակայն, Արցախյան շարժումը ճնշելու պատրվակ ստեղծելու համար որոշվեց մեծ աղմուկ բարձրացնել: 

27 мая 1990 года, Ереван – Карабахское движение ознаменовалось первыми жертвами. Ввод 7-й советской армии в Ереван в 8 часов утра привел к вооруженному столкновению в зале ожидания ереванского железнодорожного вокзала между советскими войсками и шестью ополченцами-азатамартиками. Это стало одной из самых кровавых дат в истории Еревана: в результате столкновений погибло 27 человек, из них 6 – на вокзале, а также мирные жители. 
Чтобы пресечь вход военных и техники в столицу, армянские добровольцы и жители пытались перекрыть дороги. Благодаря переговорам с командующим 7-й армии удалось убедить военное командование отвести войска. Несмотря на прекращение военных действий в Ереване, советская армия несколько дней держала в оцеплении Театральную площадь (площадь Свободы). 
Причиной якобы стало нападение на поезд Ереван-Капан с целью захвата оружия. Однако в действительности, как в этот раз, так и ранее, оружие покупалось за деньги, а нападение инсценировалось для вида. На этот раз, чтобы найти повод для подавления Арцахского движения, было решено поднять шум по этому поводу. 

May 27, 1990, Yerevan – The Karabakh movement was marked by its first casualties. The deployment of the Soviet 7th Army into Yerevan at 8 a.m. led to an armed clash in the waiting hall of Yerevan’s railway station between Soviet troops and six Azatamartik militiamen. This became one of the bloodiest days in Yerevan’s history: 27 people were killed, including 6 at the station, as well as civilians. 
To prevent the entry of troops and military equipment into the capital, Armenian volunteers and residents attempted to block the roads. Subsequent negotiations with the commander of the 7th Army persuaded the military leadership to withdraw the troops. Despite the cessation of hostilities in Yerevan, the Soviet army kept Theater Square (Freedom Square) under siege for several days. 
The official reason was an alleged attack on the Yerevan-Kapan train to seize weapons. In reality, as in previous instances, weapons were purchased with money, and the attack was staged for appearances. This time, however, the incident was used as a pretext to escalate efforts to suppress the Artsakh movement.

1898 թվականի մայիսի 27-ին Շամախի քաղաքում ծնվեց Ռուզաննա Տիգրանի  Վարդանյանը:,  Դերասանուհի, ասմունքող և ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստ՝ նա իր կյանքը նվիրեց արվեստին՝ դառնալով հայ թատերական մշակույթի անմոռանալի դեմք: 

Ռուզաննան մեծացավ Դերբենտում, որտեղ 1915 թվականին ավարտեց ռուսական գիմնազիան և սկսեց աշխատել որպես ռուսերեն լեզվի և գրականության ուսուցչուհի: Ընտանիքի հետ ապրելով Աստրախանում և Ստավրոպոլում՝ նա առաջին անգամ հանդիպեց թատրոնի կախարդանքին՝ տեսնելով հայ մեծ դերասաններ Սիրանույշի և Հովհաննես Աբելյանի խաղը: Սակայն թատրոնի հանդեպ նրա սերը ծնվեց եղբոր՝ Վավիկ Վարդանյանի շնորհիվ, ով կազմակերպում էր սիրողական ներկայացումներ: Դժվարությամբ համոզելով քրոջը՝ Վավիկը նրան ներգրավեց բեմում, և 1921 թվականին Ռուզաննան առաջին անգամ հանդես եկավ սիրողական խմբում՝ խաղալով այնպիսի դերեր, ինչպիսիք են Զեյնաբը «Դավաճանություն» ներկայացումում և Մեդեան: 
Նրա բնատուր տաղանդը ծաղկեց բեմի վրա: Երբ Վավիկը մեկնեց Մոսկվա՝ հայկական դրամատիկական ստուդիայում սովորելու, Ռուզաննան ստանձնեց սիրողական թատերախմբի ղեկավարությունը: Վեց տարի նա փայլեց որպես խմբի առաջին դերասանուհի՝ գերելով հանդիսատեսին իր խաղով: 1927 թվականին նրան հրավիրեցին Երևանի Առաջին պետական թատրոն, որտեղ նրա կատարումները, մասնավորապես Մարգարիտի դերը, բարձր գնահատվեցին: 
Բացի դերասանությունից, Ռուզաննան հայտնի էր որպես ասմունքող: Նրա կյանքի վերջին պահը դարձավ խորհրդանշական՝ 1957 թվականին, Սունդուկյանի անվան թատրոնի բեմին, նա արտասանում էր Ավետիք Իսահակյանի «Բինգյոլ» բանաստեղծությունը՝ նշելով Սիրանույշի ծննդյան 100-ամյակը, երբ հանկարծակի մահացավ: Ռուզաննա Վարդանյանի կյանքը, ինչպես կայծ, լուսավորեց հայկական թատրոնը՝ թողնելով անմար ժառանգություն: 

27 мая 1898 года в Шемахе родилась — Рузанна Тиграновна  Варданян, чья страсть и талант ярко засияли на армянской театральной сцене. Актриса, чтец и народная артистка Армянской ССР, она посвятила свою жизнь искусству, став одной из незабываемых фигур армянского театра. 
Рузанна выросла в Дербенте, где в 1915 году окончила русскую гимназию и начала преподавать русский язык и литературу. Живя с семьей в Астрахани и Ставрополе, она впервые столкнулась с магией театра, увидев игру великих армянских актеров — Сирануйш и Ованеса Абеляна. Однако настоящую любовь к театру в ней пробудил ее брат, Вавик Варданян, организовывавший любительские спектакли. С трудом уговорив сестру, он привлек ее к участию в постановках, и в 1921 году Рузанна впервые вышла на сцену любительской труппы, исполняя такие роли, как Зейнаб в «Измена» и Медея. 
Ее природный талант расцвел на сцене. Когда Вавик уехал в Москву учиться в армянской драматической студии, Рузанна возглавила любительскую труппу. Шесть лет она блистала как ведущая актриса, покоряя зрителей своим мастерством. В 1927 году ее пригласили в Первый государственный театр Еревана, где ее исполнение роли Маргариты получило высокую оценку. 
Помимо актерской деятельности, Рузанна славилась как чтец. Ее жизнь завершилась символично: в 1957 году, на сцене театра имени Сундукяна, во время исполнения стихотворения Аветика Исаакяна «Бингёл» в честь 100-летия Сирануйш, она внезапно скончалась. Жизнь Рузанны Варданян, подобно искре, озарила армянский театр, оставив неизгладимое наследие. 

On May 27, 1898, in Shamakhi, a woman was born whose passion and talent illuminated the Armenian theatrical stage — Ruzanna Vardanyan. An actress, reciter, and People’s Artist of the Armenian SSR, she devoted her life to art, becoming an unforgettable figure in Armenian theater. 
Ruzanna grew up in Derbent, where she graduated from a Russian gymnasium in 1915 and began teaching Russian language and literature. Living with her family in Astrakhan and Stavropol, she first encountered the magic of theater through the performances of legendary Armenian actors Siraunsh and Hovhannes Abelyan. However, her true love for the stage was ignited by her brother, Vavik Vardanyan, who organized amateur productions. After much persuasion, he involved her in these performances, and in 1921, Ruzanna debuted in the amateur troupe, taking on roles such as Zeynab in Betrayal and Medea. 
Her natural talent flourished on stage. When Vavik left for Moscow to study at an Armenian dramatic studio, Ruzanna took over the leadership of the amateur troupe. For six years, she shone as its leading actress, captivating audiences with her performances. In 1927, she was invited to Yerevan’s First State Theater, where her portrayal of Margarita earned high praise. 
Beyond acting, Ruzanna was renowned as a reciter. Her life ended symbolically: in 1957, on the stage of the Sundukyan Theater, while reciting Avetik Isahakyan’s poem Bingyol during the centennial celebration of Siraunsh’s birth, she passed away suddenly. Ruzanna Vardanyan’s life, like a spark, lit up Armenian theater, leaving an enduring legacy.

1937 թվականի մայիսի 27-ին Երևանում մահացավ  Օլգա Դավթի Գուլազյանը,  Դերասանուհի, ում կերպարները կենդանանում էին բեմի վրա՝ գերելով հանդիսատեսին, նա դարձավ հայ թատերական արվեստի անմոռանալի խորհրդանիշ: 

Ծնվել է Թբիլիսիում, Օլգան մեծացավ ջերմ ընտանիքում, որտեղ արվեստն ու մշակույթը կենսակերպ էին: Նրա հայրը՝ Դավիթ Գուլազյանը, բնիկ թբիլիսեցի էր, և նրանց տան երկրորդ հարկում ապրում էին երկու ընտանիք՝ վեց և ինը անդամներով: Օլգայի մանկությունն անցավ սիրո և համերաշխության մթնոլորտում, որտեղ նա ժառանգեց ընտանիքի սերը դեպի արվեստը: Թատրոնի հանդեպ նրա կիրքը բռնկվեց վաղ տարիքում, և նա արագորեն դարձավ բեմի վառ աստղ: 
Օլգան իր կարիերան սկսեց հայկական թատերական խմբերում, որտեղ նրա խաղը նշանավորվեց խորությամբ և հույզերով: Նրա դերակատարումները, լինեն դրամատիկ, թե կատակերգական, միշտ առանձնանում էին բնականությամբ և հոգեբանական նրբությամբ: Նա մի ժամանակահատված ամուսնու՝ Նոնիկյանի ազգանունով էր հանդես գալիս բեմում, սակայն ամուսնալուծությունից հետո վերադարձավ իր հայրական՝ Գուլազյան ազգանունին, որով սկսել էր իր բեմական ճանապարհը: 
Երևանի թատրոններում Օլգայի կատարումները դարձան լեգենդ: Նրա խաղը գրավում էր հանդիսատեսին՝ թողնելով անմոռանալի տպավորություն: Բացի բեմական գործունեությունից, Օլգան նաև գրում էր հուշեր, որոնք արժեքավոր պատկերացում են տալիս հայ թատրոնի պատմության և նրա անձնական կյանքի մասին: Նրա «Հուշեր» գիրքը, որը հրատարակվեց 1957 թվականին, բացահայտում է նրա կյանքի ուղին՝ լի կրքով, նվիրվածությամբ և թատրոնի հանդեպ անսահման սիրով: 
Օլգա Գուլազյանի կյանքը կարճ, բայց վառ էր: Նրա ժառանգությունը՝ բեմական կերպարները և գրավոր հուշերը, շարունակում են ոգեշնչել նոր սերունդներին: Նա մնաց որպես հայ թատրոնի կայծակ, որի լույսը երբեք չի մարի: 

27 мая 1937 года в Ереване оборвалась жизнь — Ольга Давидовны Гулазян, чья сценическая страсть и талант озарили историю армянского театра — Ольга Гулазян. Актриса, чьи образы оживали на сцене, покоряя зрителей, она стала немеркнущим символом армянского театрального искусства. 
Родилась Ольга в Тифлисе, в теплой и многолюдной семье, где искусство было образом жизни. Ее отец, Давид Гулазян, был коренным тифлисцем, и их дом на втором этаже вмещал две семьи — шесть и девять человек. Детство Ольги прошло в атмосфере любви и гармонии, где она унаследовала семейную страсть к искусству. Любовь к театру зажглась в ней с юных лет, и вскоре она стала яркой звездой сцены. 
Ольга начала свою карьеру в армянских театральных труппах, где ее игра отличалась глубиной и эмоциональностью. Ее роли, будь то драматические или комедийные, всегда поражали естественностью и психологической тонкостью. Некоторое время она выступала под фамилией мужа — Ноникян, но после развода вернулась к своей девичьей фамилии Гулазян, с которой начинала свой сценический путь. 
В ереванских театрах выступления Ольги стали легендой. Ее игра завораживала зрителей, оставляя неизгладимое впечатление. Помимо сценической деятельности, Ольга писала мемуары, которые стали ценным источником знаний об истории армянского театра и ее личной жизни. Ее книга «Воспоминания», опубликованная в 1957 году, раскрывает ее жизненный путь, полный страсти, преданности и бесконечной любви к театру. 
Жизнь Ольги Гулазян была короткой, но яркой. Ее наследие — сценические образы и письменные воспоминания — продолжает вдохновлять новые поколения. Она осталась в истории как искра армянского театра, чей свет никогда не угаснет. 

On May 27, 1937, in Yerevan, the life of a woman whose passion and talent illuminated the history of Armenian theater came to an end — Olga Gulazyan. An actress whose characters came alive on stage, captivating audiences, she became an enduring symbol of Armenian theatrical art. 
Born in Tiflis, Olga grew up in a warm, bustling family where art was a way of life. Her father, David Gulazyan, was a native of Tiflis, and their second-floor home housed two families—six and nine members strong. Olga’s childhood was steeped in love and harmony, where she inherited her family’s passion for art. Her love for the theater ignited early, and she soon became a radiant star of the stage. 
Olga began her career in Armenian theater troupes, where her performances were marked by depth and emotion. Her roles, whether dramatic or comedic, stood out for their authenticity and psychological nuance. For a time, she performed under her husband’s surname, Nonikyan, but after their separation, she returned to her maiden name, Gulazyan, with which she had begun her theatrical journey. 
In Yerevan’s theaters, Olga’s performances became legendary. Her acting enthralled audiences, leaving a lasting impact. Beyond the stage, Olga penned memoirs that offered valuable insights into the history of Armenian theater and her personal life. Her book Memoirs, published in 1957, chronicles her journey, filled with passion, dedication, and an boundless love for the theater. 
Olga Gulazyan’s life was brief but brilliant. Her legacy—her stage roles and written recollections—continues to inspire new generations. She remains a spark of Armenian theater, whose light will never fade.

1932 թվականի մայիսի 27-ին Երևանում ծնվեց Լիա Սաֆարյանը,  ՀԽՍՀ վաստակավոր ճարտարապետ Սամվել Սաֆարյանի դուստրն ու ՀԽՍՀ վաստակավոր ճարտարապետ Սպարտակ Խաչիկյանի կինը՝

Լիան ոչ միայն ժառանգեց ընտանեկան արվեստի կիրքը, այլև ստեղծեց սեփական ժառանգությունը՝ համատեղելով գեղագիտությունն ու ֆունկցիոնալությունը: 
1957 թվականին Լիան ավարտեց Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտը՝ ճանապարհ բացելով իր ճարտարապետական կարիերայի համար: Նրա ստեղծագործական ուղին նշանավորվեց համահեղինակների հետ համատեղ նախագծերով, որոնք դարձան հայկական և միջազգային ճարտարապետության կարևոր մաս: 1972 թվականին նրա ղեկավարությամբ կառուցվեցին ՀՀ ԳԱԱ հումանիտար գիտությունների ինստիտուտների շենքը Երևանում և օպտիկա-մեխանիկական լաբորատորիան Աշտարակում: Նույն թվականին նա մասնակցեց «Օլգինկա» դպրոցական ճամբարի և Մոգադիշոյի (Սոմալի) հոսպիտալի նախագծմանը: 1984 թվականին Դիլիջանում կառուցվեցին Կինեմատոգրաֆիստների ստեղծագործական տան քոթեջները, որոնք արժանացան ճանաչման իրենց նորարարական մոտեցման և գեղագիտության համար: 
Լիան ոչ միայն ճարտարապետ էր, այլև գրող, ում էսսեները արժեքավոր ներդրում ունեցան հայ ճարտարապետության պատմության մեջ: Նա հեղինակեց էսսեներ այնպիսի նշանավոր գործիչների մասին, ինչպիսիք են Կարո Հալաբյանը, Սամվել Սաֆարյանը, Մակաբե Մանուելյանը և Սպարտակ Կնտեղցյանը: Նրա կողմից խմբագրված «Հայաստանի ճարտարապետների միություն։ Պատմության էջեր» ժողովածուն (1989) և «Ճարտարապետ» տեղեկագիրը (1998) դարձան կարևոր աղբյուրներ հայ ճարտարապետության մասին: 
1984 թվականին Լիայի աշխատանքը գնահատվեց համամիութենական ստուգատեսում՝ արժանանալով տարվա լավագույն կառույցի մրցանակին: Նրա նախագծերը մարմնավորում էին հայկական ճարտարապետության ոգին՝ համադրելով ավանդույթն ու ժամանակակից մոտեցումները: Լիա Սաֆարյանը մինչև իր կյանքի վերջ՝ 2000 թվականի հունվարի 20-ը, մնաց նվիրված իր կոչմանը՝ թողնելով ժառանգություն, որն այսօր էլ ոգեշնչում է ճարտարապետներին և երազողներին: 
Архитектор Камня и Мечты

27 мая 1932 года в Ереване родилась — Лиа Сафарян, чей талант и преданность архитектуре сформировали облик современной Армении . Дочь заслуженного архитектора Армянской ССР Самвела Сафаряна и супруга заслуженного архитектора Спартака Хачикяна, Лиа не только унаследовала семейную страсть к искусству, но и создала собственное наследие, сочетая эстетику и функциональность. 
В 1957 году Лиа окончила Ереванский политехнический институт, открыв путь к своей выдающейся карьере. Ее творческий путь отмечен проектами, созданными в соавторстве, которые стали значимыми вехами в армянской и международной архитектуре. В 1972 году под ее руководством были построены здание Институтов гуманитарных наук НАН Армении в Ереване и оптико-механическая лаборатория в Аштараке. В том же году она участвовала в проектировании школьного лагеря «Олгинка» в Туапсе и госпиталя в Могадишо (Сомали). В 1984 году в Дилижане были возведены коттеджи Дома творчества кинематографистов, которые получили признание за новаторский подход и эстетическую ценность. 
Лиа была не только архитектором, но и писателем, чьи эссе внесли значительный вклад в изучение истории армянской архитектуры. Она написала работы о таких выдающихся фигурах, как Каро Алабян, Самвел Сафарян, Макабе Мануэлян и Спартак Кнтецян. Ее сборник «Союз архитекторов Армении: страницы истории» (1989) и справочник «Архитектор» (1998) стали важными источниками знаний о профессии. 
В 1984 году работа Лии была отмечена на Всесоюзном смотре, где она получила награду за лучшую постройку года. Ее проекты воплощали дух армянской архитектуры, гармонично соединяя традиции и современные подходы. Лиа Сафарян оставалась верной своему призванию до конца жизни, уйдя из жизни 20 января 2000 года, оставив наследие, которое продолжает вдохновлять архитекторов и мечтателей. 

Architect of Stone and Dreams
On May 27, 1932, in Yerevan— Lia Safaryan was born whose talent and dedication to architecture shaped the modern landscape of Armenia . Daughter of the Honored Architect of the Armenian SSR Samvel Safaryan and wife of Honored Architect Spartak Khachikyan, Lia not only inherited her family’s passion for art but also forged her own legacy, blending aesthetics with functionality. 
In 1957, Lia graduated from the Yerevan Polytechnic Institute, launching her remarkable career. Her creative journey was marked by collaborative projects that became significant milestones in Armenian and international architecture. In 1972, under her guidance, the building of the Institutes of Humanities of the National Academy of Sciences of Armenia was constructed in Yerevan, alongside an optical-mechanical laboratory in Ashtarak. That same year, she contributed to the design of the “Olginka” school camp in Tuapse and a hospital in Mogadishu, Somalia. In 1984, cottages for the Filmmakers’ Creative House in Dilijan were built, earning acclaim for their innovative design and aesthetic appeal. 
Lia was not only an architect but also a writer whose essays made a significant contribution to the study of Armenian architectural history. She authored works about prominent figures such as Karo Halabyan, Samvel Safaryan, Makabe Manulyan, and Spartak Knteshyan. Her edited collection, The Union of Architects of Armenia: Pages of History (1989), and the Architect handbook (1998) became vital resources for understanding the profession. 
In 1984, Lia’s work was recognized at the All-Union Review, where she received an award for the best construction of the year. Her projects embodied the spirit of Armenian architecture, seamlessly blending tradition with contemporary approaches. Lia Safaryan remained devoted to her calling until her passing on January 20, 2000, leaving a legacy that continues to inspire architects and dreamers alike.

1937 թվականի մայիսի 27-ին Լենինականում (այժմ՝ Գյումրի) մահացավ Ատրպետը (Սարգիս Մկրտչի Մուբայաջյան): նրա գրիչն ու գաղափարները վառ կրակով լուսավորեցին հայ գրականությունն ու ազգային գիտակցությունը՝ 

Արձակագիր, հասարակական գործիչ և ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ՝ նա իր ստեղծագործություններով արտացոլեց հայ ժողովրդի կյանքը, պայքարն ու երազանքները՝ դառնալով հայ գրականության անմոռանալի դեմք: 
Ծնվել է 1860 թվականի հունվարի 31-ին Կարսում՝ Ատրպետը մանկությունն անցկացրեց հայաշատ միջավայրում: Նա ավարտեց Կարսի կաթոլիկների վարժարանը, ապա՝ Կոստանդնուպոլսի Օսմանյան լիցեյը 1877 թվականին: Կրթությունն ընդլայնեց նրա աշխարհայացքը, սակայն նրա սիրտը մնաց կապված հայ ժողովրդի ճակատագրին: 1880-ական թվականներից նա ուսուցչություն էր անում արևելահայ գյուղաքաղաքներում՝ միաժամանակ ընկղմվելով գրական և հասարակական գործունեության մեջ: 1893 թվականին նա դարձավ Հնչակյան կուսակցության Թիֆլիսի կոմիտեի անդամ, սակայն 1895 թվականին ձերբակալվեց և աքսորվեց Ռոստով: Ազատվելուց հետո նա մեկնեց Թավրիզ, որտեղ հիմնեց և խմբագրեց «Ապագա» լրագիրը՝ դառնալով հայ ազգային-ազատագրական գաղափարների ջատագով: 
Ատրպետի գրական ստեղծագործությունները խորապես արտացոլում էին արևմտահայ գյուղաշխարհի կյանքը, սոցիալական խմորումներն ու ազգային պայքարը: Նրա «Ալմաստ» (1891) վեպը պատմում է Կարինի «Պաշտպան հայրենյաց» կազմակերպության գործունեության, նրա ջախջախման և Թիֆլիսի բանվորական շարժման մասին՝ վառ կերպով ներկայացնելով հայ ազատագրական պայքարի ոգին: Նրա հայտնի «Տժվժիկ» պատմվածքը, որը հետագայում դարձավ համանուն կարճամետրաժ ֆիլմի հիմք (1962, ռեժ. Արման Մանարյան), պատմում է գյուղական կյանքի դժվարությունների և մարդկային բարոյականության մասին: 
Ատրպետը նաև պատմա-բանասիրական հետազոտություններ էր կատարում: Նրա «Հողատիրությունը Կովկասում» և «Հայ թագավորների և քաղաքների դրամները նախնական ժամանակներից մինչև Տրդատ» աշխատությունները արժեքավոր ներդրում էին հայ պատմագրության մեջ: Բացի այդ, նա 1880-ականներից սկսել էր ուսումնասիրել Վիշապ հուշարձանները՝ հրապարակելով իր հետազոտությունները 1926 թվականից: Նրա ստեղծագործությունները, ներառյալ «Խև Կարապետ», «Շուշան», «Սարրաֆ» և «Վյուքեալայի գաղտնիքը», գրավում էին ընթերցողներին իրենց խորությամբ և իրականության վառ պատկերներով: 
Ատրպետի կյանքը լի էր պայքարով և ստեղծագործական կրքով: Նրա ժառանգությունը՝ գրքեր, հոդվածներ և գաղափարներ, շարունակում է ոգեշնչել հայ գրականությունն ու ազգային գիտակցությունը: Գյումրիում նրա կիսանդրին հիշեցնում է այն մեծ մարդու մասին, ով իր կյանքը նվիրեց հայ ժողովրդի ազատության և մշակույթի բարձրացմանը:

 
Писатель Свободы и Слова
27 мая 1937 года в Ленинакане (ныне Гюмри) оборвалась жизнь великого армянина, чье перо и идеи ярким пламенем озарили армянскую литературу и национальное самосознание — Атрпет (Саргис Мкртчи Мубаяджян). Прозаик, общественный деятель и член Союза писателей СССР с 1934 года, он своими произведениями запечатлел жизнь, борьбу и мечты армянского народа, став одной из ключевых фигур армянской литературы. 
Родился Атрпет 31 января 1860 года в Карсе. Детство он провел в армянской среде, окончив местную католическую школу, а затем Османский лицей в Константинополе в 1877 году. Полученное образование расширило его кругозор, но сердце осталось верным судьбе армянского народа. С 1880-х годов он преподавал в восточноармянских городах и селах, одновременно погружаясь в литературную и общественную деятельность. В 1893 году он стал членом Тифлисского комитета партии «Гнчак», но в 1895 году был арестован и сослан в Ростов. После освобождения он отправился в Тавриз, где основал и редактировал газету «Апага» («Будущее»), став горячим сторонником армянских национально-освободительных идей. 
Литературное творчество Атрпета глубоко отражало жизнь западноармянского крестьянства, социальные изменения и национальную борьбу. Его роман «Алмаст» (1891) повествует о деятельности тайной армянской организации «Защитники Отечества» в Карсе, ее разгроме и эпизодах рабочего движения в Тифлисе, ярко передавая дух освободительной борьбы. Его знаменитый рассказ «Тжвжик», легший в основу одноименного короткометражного фильма (1962, реж. Арман Манарян), рассказывает о трудностях деревенской жизни и человеческой морали. 
Атрпет также занимался историко-филологическими исследованиями. Его работы «Землевладение на Кавказе» и «Монеты армянских царей и городов с древнейших времен до Трдата» стали ценным вкладом в армянскую историографию. С 1880-х годов он изучал памятники Вишап, опубликовав свои исследования с 1926 года. Его произведения, включая «Хев Карапет», «Шушан», «Сарраф» и «Тайна Вюкеалая», привлекали читателей глубиной и яркими образами реальной жизни. 
Жизнь Атрпета была полна борьбы и творческой страсти. Его наследие — книги, статьи и идеи — продолжает вдохновлять армянскую литературу и национальное самосознание. Бюст Атрпета в Гюмри служит напоминанием о великом человеке, посвятившем свою жизнь свободе и культуре армянского народа. 
Weaver of Words and Freedom

On May 27, 1937, in Leninakan (now Gyumri), the life of a great Armenian came to an end, whose pen and ideals illuminated Armenian literature and national consciousness with a fiery glow — Atrpet (Sargis Mkrtchi Mubayajyan). A prose writer, public figure, and member of the USSR Writers’ Union since 1934, he captured the life, struggles, and dreams of the Armenian people in his works, becoming an unforgettable figure in Armenian literature. 
Born on January 31, 1860, in Kars, Atrpet grew up in a vibrant Armenian community. He graduated from a local Catholic school and later the Ottoman Lyceum in Constantinople in 1877. His education broadened his perspective, but his heart remained tied to the fate of the Armenian people. From the 1880s, he taught in eastern Armenian towns and villages, immersing himself in literary and public activities. In 1893, he joined the Tiflis Committee of the Hunchakian Party, but in 1895, he was arrested and exiled to Rostov. After his release, he moved to Tabriz, where he founded and edited the newspaper Apaga (“Future”), becoming a fervent advocate for Armenian national-liberation ideals. 
Atrpet’s literary works vividly reflected the life of western Armenian peasantry, social upheavals, and the national struggle. His novel Almast (1891) depicts the activities of the secret Armenian organization “Defenders of the Homeland” in Kars, its defeat, and episodes of the workers’ movement in Tiflis, vividly conveying the spirit of the liberation struggle. His famous story Tzhvzhik, which inspired a short film of the same name (1962, dir. Arman Manaryan), explores the hardships of rural life and human morality. 
Atrpet also conducted historical and philological research. His works Landownership in the Caucasus and Coins of Armenian Kings and Cities from Ancient Times to Trdat were significant contributions to Armenian historiography. From the 1880s, he studied the Vishap monuments, publishing his findings from 1926 onward. His literary works, including Khev Karapet, Shushan, Sarraf, and The Secret of Vyukealaya, captivated readers with their depth and vivid portrayals of reality. 
Atrpet’s life was filled with struggle and creative passion. His legacy—books, articles, and ideas—continues to inspire Armenian literature and national consciousness. His bust in Gyumri stands as a tribute to a man who dedicated his life to the freedom and cultural elevation of the Armenian people.

Մայիսի 26-ը Հայաստանում  տոնվում է  որպես  Սարդարապատի ճակատամարտում  հաղթանակի օր
1918 թվականի մայիսի 21-28-ը Սարդարապատում տեղի ունեցավ հայ ժողովրդի պատմության ամենակարևոր էջերից մեկը՝ Սարդարապատի ճակատամարտը:

Այս հերոսական պայքարը ոչ միայն կանխեց Հայաստանի Հանրապետության կործանումը, այլև դարձավ հայ ժողովրդի անկոտրում ոգու և միասնության խորհրդանիշ: Օսմանյան կայսրության առաջխաղացումը, որն ուղղված էր հայկական պետականության վերացմանը, կանգնեցվեց հայ զինվորների, կամավորականների և ժողովրդի աննկուն դիմադրության շնորհիվ:
Սարդարապատի ճակատամարտը տեղի ունեցավ Հայաստանի Հանրապետության հռչակումից ընդամենը մի քանի օր առաջ՝ 1918 թվականի մայիսի վերջին: Օսմանյան բանակը, օգտվելով Հայաստանի նորաստեղծ պետության խոցելիությունից, ձգտում էր գրավել Երևանը և վերջնականապես ջնջել հայկական պետականությունը: Այդ ժամանակ հայ ժողովուրդը կանգնած էր գոյության կամ չգոյության եզրին: Թուրքական զորքերի դեմ պայքարում հայկական ուժերը, գլխավորությամբ Արամ Մանուկյանի և Դրաստամատ Կանայանի (Դրո), ցուցաբերեցին աննախադեպ քաջություն և ռազմավարական հմտություն:
Ճակատամարտի հաջողությունը պայմանավորված էր ոչ միայն ռազմական ղեկավարությամբ, այլև ժողովրդի միասնականությամբ: Գյուղացիներ, կանայք, ծերեր և երեխաներ միացան պայքարին՝ օգնելով կառուցել պաշտպանական ամրություններ, մատակարարել սնունդ և աջակցել զինվորներին: Այս միասնությունը դարձավ հայ ժողովրդի ուժի խորհրդանիշ, որը կարողացավ դիմակայել գերակշռող թշնամուն:
Սակայն, Սարդարապատի ճակատամարտը պարզապես ռազմական հաղթանակ չէր: Այն նշանակում էր հայ ժողովրդի գոյատևման և ինքնիշխանության պահպանման հնարավորություն: Այս հաղթանակը հիմք դրեց Հայաստանի Հանրապետության գոյությանը և ամրապնդեց հայերի հավատը սեփական ուժերի նկատմամբ: Քննադատական տեսանկյունից, սակայն, պետք է նշել, որ ճակատամարտը չլուծեց բոլոր խնդիրները: Հայաստանը դեռևս մնում էր խոցելի՝ շրջապատված թշնամական ուժերով, և հետագա տարիներին բախվեց նոր մարտահրավերների:
Այսօր Սարդարապատը մնում է հայ ժողովրդի հպարտության և դիմադրության խորհրդանիշ:

Героическая битва при Сардарапате: Символ несгибаемого духа армянского народа
21-28 мая 1918 года, Сардарапат
С 21 по 28 мая 1918 года в Сардарапате развернулось одно из ключевых событий в истории армянского народа — Сардарапатская битва. Эта героическая борьба не только предотвратила уничтожение Армянской Республики, но и стала символом несгибаемого духа и единства армян. Наступление Османской империи, направленное на ликвидацию армянской государственности, было остановлено благодаря мужеству армянских солдат, добровольцев и народа.
Сардарапатская битва произошла всего через несколько дней после провозглашения Армянской Республики в мае 1918 года. Османская армия, пользуясь уязвимостью новообразованного государства, стремилась захватить Ереван и окончательно уничтожить армянскую государственность. В тот момент армянский народ стоял на грани выживания. В борьбе против турецких войск армянские силы под руководством Арама Манукяна и Драстамата Канаяна (Дро) проявили исключительную отвагу и стратегическое мастерство.
Успех битвы был обусловлен не только военным руководством, но и единством народа. Крестьяне, женщины, старики и дети присоединились к борьбе, помогая строить оборонительные укрепления, обеспечивать продовольствием и поддерживать солдат. Это единство стало символом силы армянского народа, сумевшего противостоять превосходящему противнику.
Однако Сардарапатская битва была не просто военной победой. Она означала возможность выживания и сохранения суверенитета армянского народа. Эта победа заложила основу для существования Армянской Республики и укрепила веру армян в свои силы. С критической точки зрения, стоит отметить, что битва не решила всех проблем. Армения оставалась уязвимой, окруженной враждебными силами, и в последующие годы столкнулась с новыми вызовами.
Сегодня Сардарапат остается символом гордости и сопротивления армянского народа. Эта битва напоминает о том, как единство и решимость могут изменить ход истории, сохраняя надежду на будущее.

The Heroic Battle of Sardarapat: A Symbol of the Unbreakable Armenian Spirit
May 21-28, 1918, Sardarapat
From May 21 to 28, 1918, one of the most pivotal events in Armenian history unfolded in Sardarapat—the Battle of Sardarapat. This heroic struggle not only prevented the destruction of the Armenian Republic but also became a symbol of the unbreakable spirit and unity of the Armenian people. The advance of the Ottoman Empire, aimed at annihilating Armenian statehood, was halted thanks to the courage of Armenian soldiers, volunteers, and the collective resolve of the nation.
The Battle of Sardarapat took place just days after the proclamation of the Armenian Republic in May 1918. The Ottoman army, exploiting the vulnerability of the newly formed state, sought to capture Yerevan and eradicate Armenian statehood. At that moment, the Armenian people stood on the brink of survival. In the fight against Turkish forces, Armenian troops, led by Aram Manukyan and Drastamat Kanayan (Dro), displayed extraordinary bravery and strategic skill.
The success of the battle was driven not only by military leadership but also by the unity of the people. Peasants, women, elders, and children joined the effort, helping to build fortifications, supply food, and support the soldiers. This unity became a symbol of the Armenian people’s strength, capable of standing against a superior enemy.
However, the Battle of Sardarapat was more than a military victory. It represented the possibility of survival and the preservation of Armenian sovereignty. This triumph laid the foundation for the existence of the Armenian Republic and strengthened the Armenians’ belief in their own resilience. From a critical perspective, it must be noted that the battle did not resolve all challenges. Armenia remained vulnerable, surrounded by hostile forces, and faced new trials in the years that followed.
Today, Sardarapat stands as a symbol of Armenian pride and resistance. It serves as a reminder of how unity and determination can alter the course of history, keeping hope alive for the future.

Serdarabad’ın Kahramanca Savaşı: Ermeni Halkının Kırılmaz Ruhunun Sembolü
21-28 Mayıs 1918, Serdarabad
21-28 Mayıs 1918 tarihleri arasında, Ermeni halkının tarihindeki en önemli olaylardan biri Serdarabad’da gerçekleşti: Serdarabad Savaşı. Bu kahramanca mücadele, yalnızca Ermenistan Cumhuriyeti’nin yok edilmesini önlemekle kalmadı, aynı zamanda Ermeni halkının kırılmaz ruhunun ve birliğinin sembolü haline geldi. Ermeni devletini ortadan kaldırmayı amaçlayan Osmanlı İmparatorluğu’nun ilerleyişi, Ermeni askerlerinin, gönüllülerin ve halkın cesareti sayesinde durduruldu.
Serdarabad Savaşı, Ermenistan Cumhuriyeti’nin Mayıs 1918’de ilanından sadece birkaç gün sonra gerçekleşti. Osmanlı ordusu, yeni kurulan devletin kırılganlığından faydalanarak Erivan’ı ele geçirmeyi ve Ermeni devletini tamamen yok etmeyi hedefliyordu. O dönemde Ermeni halkı, var olma ya da yok olma sınırında duruyordu. Türk kuvvetlerine karşı mücadelede, Aram Manukyan ve Drastamat Kanayan (Dro) liderliğindeki Ermeni birlikleri olağanüstü cesaret ve stratejik ustalık sergiledi.
Savaşın başarısı, yalnızca askeri liderlikle değil, aynı zamanda halkın birliğiyle sağlandı. Köylüler, kadınlar, yaşlılar ve çocuklar, savunma tahkimatları inşa ederek, yiyecek temin ederek ve askerleri destekleyerek mücadeleye katıldı. Bu birlik, üstün bir düşmana karşı durabilen Ermeni halkının gücünün sembolü oldu.
Ancak Serdarabad Savaşı sadece askeri bir zafer değildi. Ermeni halkının hayatta kalması ve egemenliğinin korunması için bir fırsat anlamına geliyordu. Bu zafer, Ermenistan Cumhuriyeti’nin varlığını sürdürmesinin temelini attı ve Ermenilerin kendi güçlerine olan inancını pekiştirdi. Eleştirel bir açıdan bakıldığında, savaşın tüm sorunları çözmediği belirtilmelidir. Ermenistan, düşman güçlerle çevrili olarak savunmasız kalmaya devam etti ve sonraki yıllarda yeni zorluklarla karşılaştı.
Bugün Serdarabad, Ermeni halkının gurur ve direniş sembolü olarak duruyor. Bu savaş, birliğin ve kararlılığın tarihin akışını nasıl değiştirebileceğini ve geleceğe umut aşıladığını hatırlatıyor.

Մայիսի 26, 451, Ավարայր, Հայկական մարզպանություն, Սասանյան Պարսկաստան զոհվեց  Ներսեհ Քաջբերունին  եղել է իշխան Մարզպանական Հայաստանում, Քաջբերունիների ազնվական նախարարական տոհմի ներկայացուցիչ և սպարապետ Վարդան Մամիկոնյանի հավատարիմ զինակիցը:

Նրա կյանքը խորհրդանշում է հայ ժողովրդի աննկուն ոգին և նվիրվածությունը հավատի ու հայրենիքի պաշտպանությանը՝ հատկապես Վարդանանց պատերազմի և Ավարայրի ճակատամարտի ընթացքում, որոնք հայոց պատմության ամենանշանակալի էջերից են: 
Ներսեհ Քաջբերունին ծնվել է Քաջբերունիների տոհմում, որը հայտնի էր իր ռազմական ավանդույթներով և հայոց ազնվականության մեջ ունեցած ազդեցությամբ: Չնայած նրա ծննդյան մասին տեղեկությունները բացակայում են, պատմական աղբյուրները, մասնավորապես Եղիշեի «Վասն Վարդանայ եւ Հայոց պատերազմին» աշխատությունը, ընդգծում են նրա առանցքային դերը հայոց ազատագրական պայքարում: 449 թվականին Ներսեհը մասնակցել է Արտաշատի ժողովին, որտեղ հայոց ազնվականներն ու հոգևորականները որոշում կայացրեցին դիմակայել Սասանյան Պարսկաստանի կողմից պարտադրվող զրադաշտականությանը՝ պաշտպանելու քրիստոնեական հավատը: 
450-451 թվականների Վարդանանց պատերազմի ընթացքում Ներսեհը դարձավ Վարդան Մամիկոնյանի մտերիմ զինակիցը և ստանձնեց երկրորդ զորամասի հրամանատարի պաշտոնը: Նա սերտորեն համագործակցում էր Խորեն Խորխոռունու հետ, ում հետ միասին ղեկավարում էր հայոց բանակի կարևոր ստորաբաժանումները: Նրա ռազմավարական հմտություններն ու անվախությունը մեծապես նպաստեցին հայոց բանակի մարտունակությանը: 451 թվականի մայիսի 26-ին Ավարայրի դաշտում տեղի ունեցավ պատմական ճակատամարտ, որտեղ Ներսեհ Քաջբերունին, իր յոթ տոհմակիցների հետ, կռվեց աննահանջ՝ պաշտպանելով հայոց հավատն ու ազատությունը: Չնայած հայերի խիզախ դիմադրությանը, ճակատամարտը ծանր կորուստներով ավարտվեց, և Ներսեհը նահատակվեց՝ իր անունը հավերժացնելով հայ ժողովրդի հերոսական պայքարի պատմության մեջ: 
Ներսեհ Քաջբերունու սխրանքները խորհրդանշում են հայ ժողովրդի անկոտրում կամքն ու հայրենասիրությունը: Նրա զոհաբերությունը Ավարայրի ճակատամարտում ոգեշնչել է սերունդներ՝ դառնալով հայոց ազատագրական պայքարի խորհրդանիշ: Եղիշեի վկայություններով՝ Ներսեհի մահը ոչ միայն կորուստ էր, այլև հավատի ու ազատության համար պայքարի անմար լույս: 

26 мая 451, Аварайр, Марзпанская Армения, Сасанидская Персия погиб
Нерсех Каджбероуни – был князем в Марзпанской Армении, представителем знатного нахарарского рода Каджбероуни и верным соратником спарапета Вардана Мамиконяна. Его жизнь стала символом несгибаемого духа армянского народа и преданности защите веры и родины, особенно в ходе Варданацкой войны и битвы при Аварайре, которые вошли в число ключевых событий армянской истории. 
Нерсех Каджбероуни родился в роду Каджбероуни, известном своими воинскими традициями и влиянием в армянской аристократии. Хотя сведения о его рождении отсутствуют, исторические источники, в частности труд Егише «О Вардане и войне армянской», подчеркивают его центральную роль в освободительной борьбе армян. В 449 году Нерсех участвовал в Арташатском соборе, где армянские нахарары и духовенство приняли решение противостоять насильственному насаждению зороастризма со стороны Сасанидской Персии, защищая христианскую веру. 
В ходе Варданацкой войны 450–451 годов Нерсех стал близким соратником Вардана Мамиконяна и был назначен командиром второго отряда армянской армии. Он тесно сотрудничал с Хореном Хорхоруни, вместе с которым руководил ключевыми подразделениями войска. Его стратегические способности и бесстрашие значительно укрепили боеспособность армян. 26 мая 451 года на поле Аварайра произошла историческая битва, в которой Нерсех Каджбероуни вместе со своими семью сородичами сражался до последнего, защищая веру и свободу армян. Несмотря на героическое сопротивление, битва завершилась тяжелыми потерями, и Нерсех пал мучеником, увековечив свое имя в истории армянского народа. 
Подвиги Нерсеха Каджбероуни олицетворяют непреклонную волю и патриотизм армянского народа. Его самопожертвование в битве при Аварайре вдохновило поколения, став символом армянской освободительной борьбы. По свидетельствам Егише, смерть Нерсеха была не только утратой, но и вечным светом веры и борьбы за свободу. 

May 26, 451, Avarayr, Marzpanate Armenia, Sasanian Persia
Nerseh Kajberuni died was a prince in Marzpanate Armenia, a member of the noble Kajberuni nakharar family, and a steadfast comrade of Sparapet Vardan Mamikonian. His life embodies the unyielding spirit of the Armenian people and their devotion to defending their faith and homeland, particularly during the Vardanants War and the Battle of Avarayr, which stand as defining moments in Armenian history. 
Nerseh Kajberuni was born into the Kajberuni family, renowned for its martial traditions and significant influence within the Armenian aristocracy. While details of his birth are unavailable, historical sources, particularly Yeghishe’s On Vardan and the Armenian War, highlight his pivotal role in the Armenian struggle for freedom. In 449, Nerseh participated in the Council of Artashat, where Armenian nobles and clergy resolved to resist the Sasanian Empire’s attempts to impose Zoroastrianism, defending their Christian faith. 
During the Vardanants War of 450–451, Nerseh became a close ally of Vardan Mamikonian and was appointed commander of the second division of the Armenian army. He worked closely with Khoren Khorkhoruni, jointly leading critical units of the forces. His strategic prowess and fearlessness greatly bolstered the Armenian army’s resilience. On May 26, 451, the historic Battle of Avarayr unfolded on the Avarayr plain. Nerseh Kajberuni, alongside his seven kinsmen, fought relentlessly to protect Armenian faith and freedom. Despite the courageous resistance, the battle ended with heavy losses, and Nerseh fell as a martyr, etching his name into the history of the Armenian people’s heroic struggle. 
Nerseh Kajberuni’s deeds symbolize the unbreakable will and patriotism of the Armenian nation. His sacrifice at the Battle of Avarayr inspired generations, becoming a beacon of the Armenian liberation struggle. According to Yeghishe, Nerseh’s death was not merely a loss but a radiant symbol of faith and the fight for freedom.

1897 թ-ի մայիսի 26-ին Թիֆլիսում ծնվել է Միքայել (Միշա) Միսակի Ազնավուրյանը՝ երգիչ, Շառլ Ազնավուրի հայրը։ 

1917 թվականին թատերախմբի կազմում հյուրախաղերի է մեկնել Կոստանդնուպոլիս՝ հանդես գալով բեմադրություններում և համերգներում։
Ֆրանսիայում աքսորում էր20  1923 թվականից ապրել է Փարիզում։  Նա երգել է հոր ռեստորանում՝ կատարելով ռուսական և հայկական երգեր։
1920-ականների վերջերին նա բացեց իր ռուսական «Կովկաս» ռեստորանը (23, rue de la Huchette, 5-րդ), և երգեց դրա երեկոյան ծրագրերում։
Ռեստորանի փակվելուց հետո (1930-ականների սկզբին) նա փոքր սրճարան էր վարում։
Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ եղել է ֆրանսիական դիմադրության անդամ։
Աշխատել է «Րաֆֆի» հայկական ռեստորանում որպես գլխավոր մատուցող և երգիչ։

26 мая 1897 года в Тбилиси – родился Микаэл (Миша) Мисакович Азнавурян- певец, отец Шарля Азнавура. В 1917 выехал в составе труппы на гастроли в Константинополь, выступал в спектаклях и концертах.
В эмиграции во Франции. С 1923 жил в Париже. Пел в ресторане своего отца, исполнял русские и армянские песни.
В конце 1920-х открыл свой русский ресторан «Кавказ» (23, rue de la Huchette, 5-е), пел в его вечерних программах.
После закрытия ресторана (начало 1930-х) держал небольшое кафе.
Во время Второй мировой войны участник французского Сопротивления.
Работал метрдотелем и певцом в армянском ресторане «Раффи».

On May 26, 1897 in Tbilisi – Mikael (Misha) Misakovich Aznavourian was born – a singer, father of Charles Aznavour. In 1917, he went on tour to Constantinople with a troupe, performed in plays and concerts.
In exile in France. From 1923 he lived in Paris. He sang in his father’s restaurant, performed Russian and Armenian songs.
In the late 1920s, he opened his own Russian restaurant “Caucasus” (23, rue de la Huchette, 5th), sang in its evening programs.
After the restaurant closed (early 1930s), he ran a small cafe.
During World War II, he participated in the French Resistance.
He worked as a maitre d’ and singer in the Armenian restaurant “Raffi”.

Le 26 mai 1897 à Tbilissi – est né Mikael (Misha) Misakovich Aznavourian – chanteur, père de Charles Aznavour.  En 1917, il part en tournée avec la troupe à Constantinople, se produisant dans des pièces de théâtre et des concerts.
En exil en France.  À partir de 1923, il vit à Paris.  Il chantait dans le restaurant de son père, interprétant des chansons russes et arméniennes.
À la fin des années 1920, il ouvre son propre restaurant russe « Caucase » (23, rue de la Huchette, 5e), et chante dans ses programmes du soir.
Après la fermeture du restaurant (début des années 1930), il dirigea un petit café.
Pendant la Seconde Guerre mondiale, il était membre de la Résistance française.
Il a travaillé comme maître d’hôtel et chanteur au restaurant arménien « Raffi ».