Հայկական արմատներով էստրադայի թագուհին

2017 թվականի հուլիսի 12-ին, Մոսկվայում մահացել է Թամարա Գրիգորի Միանսարովան, խորհրդային և ռուսական հայտնի էստրադային երգչուհի, ՌՍՖՍՀ վաստակավոր արտիստ (1972)։ Ծնվել է 1931 թվականի մարտի 5-ին Կիրովոգրադում (այժմ՝ Կրոպիվնիցկի, Ուկրաինա)։

Նրա հայրը՝ Գրիգորի Միանսարովը, հայ էր, մասնագիտությամբ դերասան և ռեժիսոր, իսկ մայրը՝ Մարիա Սերգեևնա Կովալյովան, ռուս էր, տնային տնտեսուհի։ Թեև հայկական ծագում ուներ, Թամարան մեծացել է ռուսալեզու միջավայրում և իրեն համարում էր ռուս։ 

Թամարան վաղ տարիքից ցուցաբերել է երաժշտական տաղանդ։ Նա սովորել է Կիրովոգրադի երաժշտական դպրոցում, որտեղ տիրապետել է դաշնամուրի նվագակցությանը։ Հետագայում ընդունվել է Մոսկվայի Չայկովսկու անվան պետական կոնսերվատորիա, որտեղ սովորել է վոկալի բաժնում՝ հայտնի մանկավարժ Դորա Բելյավսկայայի ղեկավարությամբ։ 1957 թվականին կոնսերվատորիան ավարտելուց հետո նա սկսել է ելույթ ունենալ որպես պրոֆեսիոնալ երգչուհի։ 

1960-ական թվականները դարձել են նրա կարիերայի գագաթնակետը։ 1962 թվականին «Սև կատու» երգը (կոմպոզիտոր՝ Յուրի Սաուլսկի, խոսք՝ Միխայիլ Տանիչ) նրան բերել է համամիութենական ճանաչում։ Այս թեթև, խաղային մեղեդին ակնթարթորեն դարձել է խորհրդային էստրադայի խորհրդանիշ։ 1963 թվականին «Արևային բալլադ» երգը ցույց է տվել նրա կարողությունը՝ կատարելու խոր զգացմունքներով լի կոմպոզիցիաներ։ Նույն թվականին նա ներկայացրել է ԽՍՀՄ-ը Լեհաստանի Սոպոտի միջազգային երաժշտական փառատոնում, որտեղ «Пусть всегда будет солнце» երգով նվաճել է առաջին մրցանակը՝ ձեռք բերելով միջազգային ճանաչում։ Նրա յուրօրինակ ձայնը, ջերմ և անմիջական կատարումները գերել են միլիոնավոր ունկնդիրների՝ դարձնելով նրան խորհրդային բեմի ամենասիրված աստղերից մեկը։ 

Թամարա Միանսարովան ելույթ է ունեցել ոչ միայն ԽՍՀՄ-ում, այլև արտասահմանում՝ Լեհաստանում, Բուլղարիայում, Չեխոսլովակիայում և այլ երկրներում։ Նրա ռեպերտուարում ընդգրկված էին էստրադային, ժողովրդական և ռոմանսային երգեր, որոնք նա կատարում էր յուրահատուկ հմայքով։ 1970-1980-ականներին, չնայած նոր սերնդի կատարողների առաջացմանը, նա շարունակել է ակտիվ համերգային գործունեություն վարել։ Նրա երգերը, մասնավորապես «Սև կատու»-ն, մնացել են սիրված և հաճախ հնչել են ռադիոյով ու հեռուստատեսությամբ։ 

Բացի բեմական գործունեությունից, Թամարան զբաղվել է մանկավարժությամբ։ Նա դասավանդել է Գնեսինների անվան երաժշտական ակադեմիայում՝ փոխանցելով իր փորձը երիտասարդ երգիչներին։ Նրա կյանքի վերջին տարիներին առողջական խնդիրներն ազդել են նրա ակտիվության վրա, սակայն նա մնացել է հանրության սիրելին։ Թամարա Միանսարովայի ստեղծագործական ժառանգությունը՝ նրա անմոռանալի երգերն ու ջերմ կատարումները, շարունակում են ոգեշնչել երաժշտասերներին՝ ընդգծելով նրա անգնահատելի ներդրումը խորհրդային և ռուսական էստրադային արվեստում։ 



—

### Русский 

**Королева Эстрады с Армянскими Корнями

12 июля 2017 года, в Москве – скончалась Тамара Григорьевна Миансарова, известная советская и российская эстрадная певица, заслуженная артистка РСФСР (1972). Родилась 5 марта 1931 года в Кировограде (ныне Кропивницкий, Украина). Её отец, Григорий Миансаров, был армянином, актёром и режиссёром, а мать, Мария Сергеевна Ковалёва, русской, домохозяйкой. Несмотря на армянское происхождение, Тамара выросла в русскоязычной среде и считала себя русской. 

С ранних лет Тамара проявляла музыкальный талант. Она училась в Кировоградской музыкальной школе, где освоила игру на фортепиано. Позже поступила в Московскую государственную консерваторию имени П.И. Чайковского, где училась на вокальном отделении под руководством известного педагога Доры Беляевской. После окончания консерватории в 1957 году она начала выступать как профессиональная певица. 

1960-е годы стали пиком её карьеры. В 1962 году песня «Чёрный кот» (композитор Юрий Саульский, слова Михаила Танича) принесла ей всесоюзную известность. Эта лёгкая, игривая мелодия мгновенно стала символом советской эстрады. В 1963 году песня «Солнечная баллада» продемонстрировала её способность исполнять глубокие, эмоциональные композиции. В том же году Тамара представляла СССР на международном музыкальном фестивале в Сопоте (Польша), где завоевала первую премию с песней «Пусть всегда будет солнце», что принесло ей международное признание. Её уникальный голос, тёплое и искреннее исполнение покорили миллионы слушателей, сделав её одной из самых любимых звёзд советской сцены. 

Тамара Миансарова выступала не только в СССР, но и за рубежом – в Польше, Болгарии, Чехословакии и других странах. В её репертуаре были эстрадные, народные и романсовые песни, которые она исполняла с особым обаянием. В 1970–1980-е годы, несмотря на появление нового поколения исполнителей, она продолжала активную концертную деятельность. Её песни, особенно «Чёрный кот», оставались популярными и часто звучали по радио и телевидению. 

Помимо сценической деятельности, Тамара занималась педагогикой. Она преподавала в Музыкальной академии имени Гнесиных, передавая свой опыт молодым вокалистам. В последние годы жизни её активность была ограничена из-за проблем со здоровьем, но она оставалась любимицей публики. Творческое наследие Тамары Миансаровой – её незабываемые песни и тёплые исполнения – продолжает вдохновлять любителей музыки, подчёркивая её неоценимый вклад в советское и российское эстрадное искусство. 



—

### English 

**Pop Music Queen with Armenian Roots

July 12, 2017, Moscow – died Tamara Grigoryevna Miansarova, a renowned Soviet and Russian pop singer, Honored Artist of the RSFSR (1972), passed away. Born on March 5, 1931, in Kirovograd (now Kropyvnytskyi, Ukraine), her father, Grigory Miansarov, was Armenian, an actor and director, while her mother, Maria Sergeyevna Kovaleva, was Russian, a homemaker. Despite her Armenian heritage, Tamara grew up in a Russian-speaking environment and identified as Russian. 

From an early age, Tamara displayed musical talent. She studied at the Kirovograd Music School, where she mastered piano accompaniment. Later, she enrolled in the Moscow Tchaikovsky State Conservatory, studying in the vocal department under the guidance of renowned pedagogue Dora Belyavskaya. After graduating in 1957, she began performing as a professional singer. 

The 1960s marked the peak of her career. In 1962, her performance of “Black Cat” (composed by Yuri Saulsky, lyrics by Mikhail Tanich) brought her nationwide fame. This light, playful melody instantly became an anthem of Soviet pop music. In 1963, her song “Solar Ballad” showcased her ability to perform deeply emotional compositions. That same year, she represented the USSR at the Sopot International Music Festival in Poland, winning first prize with the song “Let There Always Be Sunshine,” earning her international recognition. Her unique voice and warm, sincere performances captivated millions, making her one of the most beloved stars of the Soviet stage. 

Tamara Miansarova performed not only in the USSR but also abroad, in Poland, Bulgaria, Czechoslovakia, and other countries. Her repertoire included pop, folk, and romantic songs, which she performed with distinctive charm. In the 1970s and 1980s, despite the rise of a new generation of performers, she continued an active concert career. Her songs, particularly “Black Cat,” remained popular and were frequently played on radio and television. 

Beyond her stage career, Tamara engaged in teaching. She worked as a vocal instructor at the Gnesin Music Academy, passing on her experience to young singers. In her later years, health issues limited her activity, but she remained a beloved figure among audiences. Tamara Miansarova’s creative legacy—her unforgettable songs and heartfelt performances—continues to inspire music lovers, underscoring her invaluable contribution to Soviet and Russian pop music.